Odwrócona postać w kapturze: co to znaczy?
- Szczegóły
W życiu codziennym często spotykamy się z sytuacjami, w których nasze pierwsze wrażenie o danej osobie wpływa na to, jak ją postrzegamy. Zjawisko to ma swoje korzenie w psychologii i jest znane jako efekt aureoli, a jego przeciwieństwo to odwrócony efekt aureoli.
Efekt aureoli i jego wpływ na postrzeganie
Efekt aureoli, zwany również efektem halo, to zjawisko psychologiczne, rodzaj błędu poznawczego, który polega na tym, że pozytywne cechy jednej osoby wpływają na ogólną ocenę jej pozostałych cech. Innymi słowy, jeśli ktoś jest postrzegany jako posiadający pewne pozytywne cechy, to istnieje tendencja do przypisywania mu również innych pozytywnych cech, niezależnie od rzeczywistych dowodów na to. Efekt halo został po raz pierwszy opisany przez psychologa Edwarda Thorndike'a w 1920 roku. W swoim badaniu Thorndike zauważył, że ocena jednej cechy danej osoby wpływa na jej ogólną ocenę.
Termin „efekt halo” został użyty przez samego Thorndike'a, który porównał to zjawisko do aureoli otaczającej postać świętego na obrazach. Efekt aureoli występuje w relacjach międzyludzkich. Skutkiem tego zjawiska jest dość duże uproszczenie, które opiera się na pierwszym wrażeniu. Możemy mieć z nim do czynienia zarówno w życiu prywatnym, jak i zawodowym. Na przykład podczas rozmowy rekrutacyjnej, spotkania biznesowego, a także na randce. Innymi słowy, efekt halo może pojawić się wtedy, kiedy poznajemy nową osobę.
Na przykład, atrakcyjnej osobie łatwiej jest przypisać inne pozytywne cechy, takie jak inteligencja czy towarzyskość. Schludny ubiór, pewność siebie, mowa ciała, która wskazuje, że jesteśmy osobami otwartymi oraz panowanie nad emocjami, mogę otworzyć nam niejedne drzwi. Kandydat, który ma nienaganną prezencję, jest opanowany, pewnie ściska dłoń na powitanie, a w czasie całego spotkania panuje nad mimiką i gestami, już na starcie ma u rekrutera większe szanse. Efekt aureoli może więc nam pomóc, jeśli będziemy świadomi, jak działa ten mechanizm.
Odwrócony efekt aureoli (efekt Goldmana)
Odwrócony efekt aureoli, nazywany też efektem Goldmana lub szatańskim efektem halo, to zjawisko odwrotne do opisanego wyżej. Chodzi o to, że negatywna cecha danej osoby rzutuje na jej ogólną ocenę. To znaczy przypisuje się jej również inne pejoratywne cechy.
Przeczytaj także: Sterowniki i usterki ASUS K52J
Jeśli natomiast na ulicy spotkamy rosłego mężczyznę w tatuażach i kapturze, zapewne uznamy go za kogoś, kogo lepiej unikać, na przykład za bandytę i złodzieja. Takie przykłady można mnożyć. Jeśli dany uczeń źle się uczy, może dojść do sytuacji, w której częściej będzie otrzymywał uwagi za rozmowy z kolegami podczas lekcji.
Przykłady z życia codziennego
Przykłady efektu halo łatwo odnaleźć w codziennym życiu. Przypuśćmy, że do klasy dołącza atrakcyjna dziewczyna. Jak wiadomo, atrakcyjność to pozytywna cecha. Takiej osobie będzie łatwiej, ponieważ instynktownie otoczenie przypisze jej inne pozytywne cechy. Uzna ją zapewne za inteligentną i towarzyską.
Świadomość i unikanie uproszczeń
Efekt halo i jego odwrócona wersja to zawsze swego rodzaju uproszczenie. Oznacza to, że wnioski, które wyciągnąłem przy pierwszym kontakcie z daną osobą, mogą być błędne. Ktoś, kto idealnie zaprezentował się na rozmowie rekrutacyjnej, może okazać się kiepskim pracownikiem i odwrotnie - spięty kandydat, który podczas rekrutacji nie wypadł najlepiej , może być nieocenionym wsparciem dla kolegów i koleżanek z pracy. To samo dotyczy relacji koleżeńskich. Dziewczyna, która na pierwszy rzut oka wydaje się nudziarą, gdy już się otworzy, może stać się duszą towarzystwa. Dlatego nie należy oceniać drugiej osoby zbyt pochopnie.
Podsumowując, warto być świadomym istnienia efektu halo i odwróconego efektu aureoli, aby unikać pochopnych ocen i stereotypów w relacjach z innymi ludźmi. Wygląd zewnętrzny, w tym ubiór, taki jak kaptur, może wpływać na pierwsze wrażenie, ale nie powinien determinować naszej oceny danej osoby.
Przeczytaj także: Zastosowanie wężyków do filtra osmozy
Przeczytaj także: Odwrócona osmoza: Twój przewodnik
tags: #odwrocona #postac #w #kapturze #co #to
