Oczyszczalnie ścieków w układzie przepływowym: zasada działania i rodzaje
- Szczegóły
Zgodnie z krajowymi wytycznymi, ścieki muszą zostać poddane odpowiedniej obróbce, zanim trafią do środowiska naturalnego.
Tradycyjne metody usuwania ścieków
Do niedawna jedynym sposobem usuwania ścieków z posesji na terenach niezurbanizowanych było zastosowanie zbiorników bezodpływowych, tzw. szamb. Ścieki z tych zbiorników były wywożone taborem asenizacyjnym do pobliskiej oczyszczalni i tam unieszkodliwiane. Jako alternatywę dla zbiorników bezodpływowych najczęściej stosuje się tzw. przydomowe oczyszczalnie ścieków. Do popularnych wykorzystywanych dotychczas sposobów lokalnego usuwania ścieków w Polsce należy tzw. drenaż rozsączający. Niestety, w metodzie tego typu niemożliwe jest prowadzanie kontroli efektywności oczyszczania ścieków i w związku z tym nie istnieje możliwość określenia, czy oczyszczone ścieki trafiające do środowiska spełniają wytyczne zawarte w rozporządzeniu z 2006 r.
Nowoczesne rozwiązania: Filtry piaskowe
Obecnie lepszym rozwiązaniem okazuje się użycie filtru piaskowego, działającego na podobnej zasadzie. Jednakże ścieki oczyszczone w filtrze piaskowym grawitacyjnym gromadzone są dzięki drenażowi zbierającemu w studzience zbiorczej, a następnie odprowadzane do środowiska.
W celu prawidłowego funkcjonowania system tego typu musi spełniać kilka podstawowych wytycznych.
Przewody rozprowadzające ścieki powinny mieć długość ponad 6 m na mieszkańca, maksymalna długość filtra nie może przekraczać 30 m, a grubość warstwy filtracyjnej ma wynosić przynajmniej 0,6 m. Ponadto przewody rozprowadzające winny zostać rozmieszczone przynajmniej co 1 m od siebie, a dno wykopu trzeba zabezpieczyć geomembraną, geowłókniną lub ubitą gliną o grubości ok.
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
Oczyszczalnie hydrofitowe (hydrobotaniczne)
Popularnym rozwiązaniem coraz częściej stają się też przydomowe oczyszczalnie hydrofitowe (hydrobotaniczne). Ten system oczyszczania ścieków polega na wykorzystaniu biologicznej aktywności roślin wodnolubnych lub wodnych. Ścieki wprowadzane są do gruntu bagiennego do stanu nasycenia gleby cieczą, co powoduje wzrost i rozwój roślin bagiennych.
W praktyce system ten jest realizowany w dwóch wariantach. Jeden z nich to system z powierzchniowym przepływem ścieków FWS (ang.Free Water Surface Flow), w którym poziom ścieków utrzymywany powyżej powierzchni gruntu, a drugi to system z podpowierzchniowym przepływem ścieków VSB (ang.
Projektując oczyszczalnię hydrofitową należy przewidzieć od 5 do 15 m2 złoża w przeliczeniu na jednego mieszkańca, a cały filtr gruntowo-roślinny powinien być całkowicie odseparowany od gruntu rodzimego.
Najczęściej stosowanymi roślinami są trzcina oraz wiklina. Wraz z oczyszczaniem ścieków powstaje biomasa roślinna, którą można wykorzystać np.
Oczyszczalnie ze złożem biologicznym
Innym rozwiązaniem lokalnego usuwania ścieków jest przydomowa oczyszczalnia ścieków ze złożem biologicznym. W urządzeniu tym następuje biochemiczny rozkład zanieczyszczeń organicznych z wykorzystaniem błony biologicznej rozwijającej się na powierzchni materiału (złoża) wypełniającego zbiornik oczyszczalni. Procesy oczyszczania ścieków zachodzą na warstwie błony biologicznej w warunkach tlenowych i wymagają dopływu odpowiedniej ilości tlenu z powietrza atmosferycznego. Jednocześnie następuje wydzielanie gazowych produktów przemian biochemicznych, a więc konieczne jest ich usunięcie. Kontakt ścieków z błoną i z powietrzem następuje poprzez przepuszczanie ścieków przez warstwę złoża (powietrze dostaje się do niego w wyniku działania ciągu naturalnego powietrza) lub przez okresowe zanurzanie złoża w ściekach.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
Ze względu na sposób działania złoża można podzielić je na zraszane oraz zanurzane.
Oczyszczalnie ze złożem biologicznym charakteryzują się dużą odpornością na nierównomierność dopływu ścieków, dobrą odpornością na zmiany temperatury, jak również wysoką redukcją zanieczyszczeń.
Oczyszczalnie tego typu zajmują niewielką powierzchnię, kilkakrotnie razy mniejszą w porównaniu z oczyszczalniami gruntowymi lub hydrofitowymi.
Wśród wad systemu należy wymienić m.in.
Oczyszczalnie działające na zasadzie osadu czynnego
Możliwe jest również zastosowanie oczyszczalni ścieków działających na zasadzie osadu czynnego. W tym przypadku oczyszczanie prowadzone jest dzięki zastosowaniu dwóch urządzeń, tj. komory osadu czynnego z wymuszonym napowietrzaniem ścieków i osadnika wtórnego. W komorze osadu czynnego kłaczki osadu utrzymywane w zawieszeniu namnażają się. Ich nadmierna ilość przepływa do osadnika wtórnego, gdzie sedymentują. Część jest recyrkulowana do komory osadu czynnego. Oczyszczalnia tego typu charakteryzuje się wysoką efektywnością, niestety, w trakcie pracy wykorzystywana jest duża ilość energii elektrycznej, a także konieczny może okazać się zakup substancji wspomagających proces.
Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?
Systemy kanalizacji zbiorczej
Korzystniejszy od lokalnych systemów kanalizacyjnych jest system zbiorczy. W tym przypadku ścieki z poszczególnych posesji są zbierane do kolektora zbiorczego i nim przesyłane do komunalnej oczyszczalni ścieków. Na obszarach wiejskich kanalizacja grawitacyjna może być stosowana wówczas, kiedy teren opada w kierunku oczyszczalni ścieków, zabudowa jest zwarta, a poziom wód gruntowych niski. Kanalizację ciśnieniową na terenach niezurbanizowanych zaleca się, gdy powierzchnia terenu jest zróżnicowana (teren pagórkowaty, górski), jego spadek okazuje się niekorzystny dla kanalizacji grawitacyjnej, zabudowa jest rozproszona, a poziom wód gruntowych wysoki. Tego typu system kanalizacji warto rozważyć również wtedy, gdy ścieki odprowadzane są okresowo i w małych ilościach. Kanalizacja podciśnieniowa zalecana jest natomiast na obszarach wiejskich terenowo płaskich i przy wysokim poziomie wód gruntowych. Wskazane jest stosowanie tego typu systemu na obszarach ochrony zasobów wodnych. Nie powoduje on zagrożenia zanieczyszczeniem gruntu i wód ściekami, gdyż musi być szczelny. System wymaga zainstalowania stacji wytwarzających podciśnienie w rurociągach.
Podsumowanie
Faktem jest, że ścieki muszą być oczyszczane. Najlepszym rozwiązaniem jest oczyszczanie w komunalnej oczyszczalni ścieków (system kanalizacji zbiorczej), w którym wykonanie systemu i kontrola procesów jest najdokładniejsza. Oczywiście każdorazowo system kanalizacyjny musi zostać dostosowany do lokalnych uwarunkowań.
tags: #oczyszczalnia #ścieków #w #układzie #przepływowym #zasada
