Oczyszczalnia Ścieków w Jazowsku: Zasada Działania i Wpływ na Rozwój Gminy Łącko
- Szczegóły
Gmina Łącko, położona w Powiecie Nowosądeckim, w Województwie Małopolskim, dynamicznie rozwija się dzięki licznym inwestycjom. Jedną z kluczowych inwestycji jest rozbudowa sieci kanalizacyjnej i wodociągowej wraz z oczyszczalnią ścieków w Kadczy, co ma istotny wpływ na poprawę jakości życia mieszkańców i ochronę środowiska naturalnego.
Inwestycje w Infrastrukturę Wodociągowo-Kanalizacyjną
Zakończona jesienią budowa sieci kanalizacyjnej i wodociągowej w Kadczy (ponad 15 km kanalizacji i ponad 14 km wodociągu) wraz z oczyszczalnią ścieków kosztowała w sumie ponad 18 mln zł, z czego 12 mln stanowiły środki unijne, a ponad 6 mln własne gminy.
Trwa wciąż proces przyłączania się domostw do sieci kanalizacyjnej i wodociągowej w Kadczy.
Wykorzystanie Energii Odnawialnej
Ważnym aspektem modernizacji infrastruktury jest również wykorzystanie energii odnawialnej. Kilka dni temu zakończyła się instalacja paneli fotowoltaicznych przy oczyszczalni ścieków w Jazowsku, co ma na celu zmniejszenie kosztów zużycia energii tego obiektu.
W ramach tego samego Programu, ale w innym działaniu pozyskaliśmy również środki na montaż dużych instalacji fotowoltaicznych na kilkunastu gminnych obiektach w tym również oczyszczalni ścieków w Jazowsku oraz Zespole Szkolno-Przedszkolnym w Kadczy.
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
Inne Inwestycje w Gminie Łącko
Oprócz inwestycji związanych z gospodarką wodno-ściekową, gmina Łącko realizuje szereg innych projektów, mających na celu poprawę infrastruktury i jakości życia mieszkańców.
Modernizacja Dróg
Trwa realizacja modernizacji drogi od centrum Jazowska (za szkołą) w stronę Gruszowa. Obejmuje oprócz nowej nawierzchni również poszerzenie jezdni na najbardziej ostrym łuku jak również budowę sporego odcinka chodnika w centrum Jazowska co jest możliwe dzięki zgodzie właścicieli przyległych posesji na zajęcie fragmentów ich nieruchomości pod tenże chodnik.
Rozpoczęły się również prace przy drodze prowadzącej od kościoła parafialnego w Jazowsku w stronę Gruszowa (odc. 650 mb). Na to zadanie udało nam się pozyskać dofinansowanie z Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg a wartość całości robót wg podpisanej umowy to ponad 650 tys.
W ramach tzw. drugiego naboru ww. Programu pozyskaliśmy środki na wykonanie nowych nawierzchni na drogach „Płanki” (380 mb) i na „Moczarkach” (650 mb). Koszt obydwu zadań to w sumie ponad 373 tys.
Trwają prace przy montażu pół betonów w rowie przy drodze w Kadczy „Pod Górę”. Po zakończeniu całości robót, których zwieńczeniem będzie nowa nawierzchnia, blisko kilometr tej drogi mocno się odmieni.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
W ramach tego samego naboru pozyskaliśmy również środki na modernizację drogi w Obidzy „Ligasówka Place” na odcinku ponad 0,5 km. Koszt tego zadania to ponad 221 tys.
Przebudowa Skrzyżowania w Jazowsku
Trwają cały czas prace nad projektem przebudowy skrzyżowania w centrum Jazowska. Docelowo ma być zastosowane rozwiązanie typu „rondo”. Gmina Łącko kwotą 50 tys. zł partycypuje w kosztach tego opracowania jak również udostępniliśmy opracowaną kilka lat temu na nasze zlecenie koncepcję przebudowy tego skrzyżowania, która właśnie wskazywała na zastosowanie „ronda” w tym miejscu.
Termomodernizacja Budynków
Końcem ub. roku zakończyły się roboty związane z termo modernizacją „starej części” Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w Jazowsku. Oprócz wymiany części stolarki, prac izolacyjnych przyziemia i ocieplenia ścian zewnętrznych generalny remont przeszedł również dach, który wymagał pilnej interwencji z racji sypiącej się dachówki.
Dodatkowo na dachu całej placówki pojawiła się silna instalacja fotowoltaiczna, której praca już jest widoczna w postaci istotnych oszczędności na rachunkach za energię ww. szkoły. Koszt tej inwestycji wyniósł 1 039 965,32 zł.
Tzw. „stara część” szkoły w Kadczy przejdzie w niedalekiej przyszłości termomodernizację. W ostatnim czasie został opracowany audyt energetyczny wraz z niezbędnymi uzgodnieniami oraz dokumentacja kosztorysowa.
Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?
Budowa Boisk Sportowych
Kilka dni temu została podpisana umowa na budowę wielofunkcyjnego boiska przy szkole w Jazowsku (w jednym zadaniu z boiskiem przy SP w Zagorzynie). W sumie wartość obydwu inwestycji to blisko 3 mln zł, z czego prawie 2,4 mln udało nam się pozyskać jako kolejne dofinansowanie z rządowego Programu Polski Ład.
Mamy nadzieję, że w najbliższych miesiącach metamorfozę przejdzie również orlik w Jazowsku. Ze środków Ministerstwa Sportu udało nam się pozyskać ponad 0,5 mln zł na modernizację właśnie tego obiektu oraz wymianę oświetlenia na orliku w Łącku. W przypadku obiektu w Jazowsku zostanie wymieniona cała nawierzchnia na boisku głównym oraz zmienione oświetlenie na energooszczędne.
Punkt Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych (PSZOK)
Zakład Gospodarki Komunalnej w Łącku jest w trakcie realizacji projektu "Budowa Punktu Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych w miejscowości Jazowsko", współfinansowanego z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Małopolskiego na lata 2014-2020.
Zakres Prac i Wyposażenie PSZOK
- Budowa PSZOK w ramach procedury zaprojektuj i wybuduj z punktami napraw i przygotowania do ponownego użycia
- Roboty rozbiórkowe
- Budowa wiaty do składowania i segregacji odpadów
- Montaż oświetlenia
- Przyłącz wodociągowy
- Prace w zakresie budowy ogrodzenia, utwardzenia placu i przebudowy drogi
- Wyposażenie PSZOK w kontenery, pojemniki, punkt napraw i odzysku, stróżówkę
- Wykonanie monitoringu
- Zakup ciągnika, samochodu ciężarowego, wagi najazdowej i magazynowej, rębaka, myjki ciśnieniowej, wózka platformowego, wózka do palet
Dodatkowe Działania
- Planuje się także zakup kontenerów typu dzwon do 16 lokalizacji na terenie Gminy Łącko
- Przewidziano działania informacyjno-promocyjne oraz edukacyjne jak zajęcia ekologiczne w szkołach, kampania informacyjna
- Na utworzonym PSZOK utworzona zostanie ścieżka edukacyjna z 13 tablicami dotyczącymi segregacji odpadów, ich rodzaju i postępowania z nimi
Odpady Przyjmowane w PSZOK
PSZOK będzie przyjmować:
- przeterminowane leki
- zużyte baterie i akumulatory
- zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny
- meble i inne odpady wielkogabarytowe
- zużyte opony
- odpady zielone
- odpady budowlane i rozbiórkowe stanowiące odpady komunalne
- oraz odpady komunalne określ. na podst. art. 4a. Ustawy o utrzym. czystości i porządku w gminach
Plan Odnowy Miejscowości Jazowsko
Podejmowanie racjonalnych decyzji dotyczących rozwoju miejscowości wymaga planowania strategicznego, biorącego pod uwagę problematykę społeczną, ekologiczną, gospodarczą i przestrzenną. Aby sprostać wyzwaniom rozwojowym miejscowości Jazowsko, Gminy Łącko, Powiatu Nowosądeckiego i Województwa Małopolskiego, wykorzystując w pełni istniejący potencjał i szanse rozwojowe wsi, w tym również dostęp do środków pomocowych, miejscowość musi dysponować planem rozwoju.
Takim planem jest niniejszy dokument, obejmujący okres 2010 - 2016. Projekt Planu Odnowy Miejscowości Jazowsko został opracowany przez konsultanta - Małopolską Agencję Energii i Środowiska Sp. z o.o. z Krakowa, przy udziale Wójta Gminy Łącko. Plan został zaakceptowany w drodze uchwały Zebrania Wiejskiego i przyjęty do realizacji przez Radę Gminy Łącko.
Plan określa cele strategiczne rozwoju miejscowości oraz opis planowanych zadań inwestycyjnych i przedsięwzięć aktywizujących społeczność miejscowości. Niniejsze opracowanie wpisuje się również w założenia i cele Strategii Rozwoju Turystycznego, Rolniczego i Gospodarczego Gminy Łącko, Strategii Rozwoju Powiatu Nowosądeckiego oraz Strategii Rozwoju Województwa Małopolskiego.
Zadania przewidziane w niniejszym planie są zgodne z założeniami Strategii Rozwoju Turystycznego, Rolniczego i Gospodarczego Gminy Łącko, która stwierdza m.in., że Gmina Łącko jest gminą rolniczo-sadowniczą oraz turystyczną i przyjmując kierunki rozwoju powinna utrzymać swoje specyfiki i charakter.
Położenie i Charakterystyka Jazowska
Jazowsko jest jednym z sołectw wiejskiej Gminy Łącko, liczącej w sumie 16 wsi o statusie sołectw. Powierzchnia sołectwa Jazowsko wynosi 7,87 km², natomiast liczba ludności wg stanu na 2009 r. Gmina Łącko położona jest w Powiecie Nowosądeckim, w Województwie Małopolskim. W obecnej formie gmina powstała w roku 1973. Powierzchnia gminy to 132,95 km². Ludność gminy wg stanu na koniec 2009 r. liczyła 15 394 osób.
Gmina Łącko znajduje się w zachodniej części powiatu, a samo Jazowsko położone jest we wschodniej części gminy. Wieś należy do najstarszych osad na Sądecczyźnie, a pierwsze wzmianki o niej pochodzą z 1225 r. Nazwa pochodzi od wielkiego jazu nad Dunajcem, który został zbudowany celem połowu łososi ciągnących w górę rzeki na tarło.
Położenie geograficzne zapewniało Jazowsku duże znaczenie już w czasach średniowiecznych. Wieś znajdowała się bowiem przy ruchliwym szlaku komunikacyjnym prowadzącym do Nowego i Starego Sącza poprzez Czorsztyn na Spisz oraz poprzez Łopuszną do Nowego Targu. Przez jakiś czas wieś była zatem osadą kupiecką, a potem mieszkańcy żyli z gospodarki rolnej i leśnej.
Jazowsko wchodziło ponadto w skład nadgranicznego systemu obronnego, który tworzyły grody, straże na szczytach pasm górskich i inne umocnienia chroniące Polskę od ataku z południa. Od najdawniejszych czasów ludność zajmowała się rolnictwem. Już w XIV w. istniał w Jazowsku folwark. Z innych dziedzin gospodarki należy wymienić flisactwo i rybołówstwo. We wsi istniała cegielnia, browar i tartak oraz huta szkła.
Wieś Jazowsko leży w dolinie Dunajca, poniżej malowniczego przełomu rzeki, około 12 km na zachód od Starego Sącza, pomiędzy niewysokimi wzgórzami na południowo-wschodnim krańcu Beskidu Wyspowego, a należącym już do Beskidu Sądeckiego pasmem Radziejowej. W okolicach wsi wąska dotychczas kotlina rzeki Dunajec rozrasta się, aby przejść w rozległą Kotlinę Sądecką.
Podobnie jak większość z 16 wsi gminy, Jazowsko posiada charakterystyczną strukturę, gdzie główny łańcuch osiedli rozłożony jest wzdłuż drogi wojewódzkiej.
Walory Przyrodnicze i Turystyczne
Jazowsko położone jest na terenie Południowomałopolskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu. Teren całej Gminy Łącko jest obszarem mocno zróżnicowanym pod względem fizjograficznym. Gmina leży na pograniczu trzech krain geograficznych: Beskidu Sądeckiego, Beskidu Wyspowego i Gorców, na wysokości ok.
Swoistą osią symetrii stanowi malownicza dolina Dunajca, będąca końcowym członem tzw. "zielonego przełomu" rzeki. Około 42 % terenów gminy stanowią góry średnie i niskie. Dotyczy to głównie części gminy położonej w Beskidzie Sądeckim. Około 44 % powierzchni zajmują pogórza, głównie średnie, zajmujące 36 % obszaru gminy. Dotyczy to głównie części gminy położonej w obrębie Beskidu Wyspowego. Około 14 % obszaru gminy zajmują doliny rzeczne. Wśród nich największymi są dolina Dunajca oraz dolina Kamienicy.
Znaczne różnice wysokości względnej terenu oraz układ grzbietów górskich otaczających Kotlinę Łącką stwarzają dla obszaru miejscowości specyficzne warunki klimatyczne. Klimat ziemi łąckiej spowodowany jest niskimi opadami atmosferycznymi, małym zachmurzeniem, późnymi pierwszymi przymrozkami i wysokim poziomem wód gruntowych. Ze względu na charakter gospodarczy (brak przemysłu) Gminy Łącko i miejscowości Jazowsko, powietrze jest tutaj czyste i nieskażone.
W Kotlinie Łąckiej występują gleby aluwialne, m.in. karpacka mada chuda, zaś na pozostałych terenach: karpacka mada pyłowa, ił pylasty oraz gleba szkieletowa i żwirowo - kamienista. Wśród użytków rolnych przeważają gleby V i VI klasy bonitacyjnej (62 %).
Swoisty, łagodny mikroklimat, sprzyjające warunki ekologiczne (niezdegradowane środowisko naturalne) oraz występujący rodzaj gleb warunkują produkcję roślinną regionu i samej miejscowości Jazowsko, a szczególnie rozwój sadownictwa i uprawę tradycyjnych produktów - jabłek łąckich oraz śliwek węgierek, z których wytwarza się słynny trunek spirytusowy - śliwowicę łącką. Tradycje sadownicze sięgają swymi korzeniami już XII w. (śliwki węgierki), a tutejsze sady, stanowiące charakterystyczny element krajobrazu, należą do najstarszych w Województwie Małopolskim.
Oprócz gruntów rolnych, największą część gminy stanowią lasy - ok. 5 737 ha. Siedliska leśne są bardzo żyzne. Około 80 % lasów należy do typu siedliskowego lasu górskiego i 20 % do lasu mieszanego górskiego.
Zabytki i Kultura
W Jazowsku znajdują się liczne zabytki i obiekty kulturowe, w tym:
- Kościół parafialny pod wezwaniem Narodzenia Najświętszej Marii Panny z 1796 r.
- Budynki mieszkalne z XIX wieku
- Krzyże przydrożne i kapliczki
- Dąb "Paweł" - pomnik przyrody
Region ziemi łąckiej zamieszkują górale łąccy (tzw. "biali górale"), grupa etnograficzna, posługująca się specyficzną gwarą. Działa tu również Orkiestra Dęta Ogniska Muzycznego im. Tadeusza Moryto.
Śliwowica Łącka
Śliwowica Łącka, wpisana na Listę Produktów Tradycyjnych, to mocny napój alkoholowy produkowany w sposób tradycyjny ze śliwek. Charakteryzuje się swoistym, przyjemnym aromatem, łagodnym smakiem i dużą mocą (do 80 %). Trunek ten jest produkowany wyłącznie w Gminie Łącko.
Jabłka Łąckie
Jabłka Łąckie zostały wpisane na Listę Produktów Tradycyjnych. Łąckie sadownictwo ma wieloletnią tradycję, sięgającą XII w. Wyrazisty smak i zapach jabłka łąckie zawdzięczają mikroklimatowi Kotliny Łąckiej.
Infrastruktura Społeczna
W centrum wsi znajduje się Kościół wraz z placem parkingowym, Ośrodek Zdrowia, Poczta, Biblioteka, Zespół Szkolno-Gimnazjalny, Przedszkole, Sklepy, Stacja Paliw, oraz zabudowa domów jednorodzinnych.
Edukacja
Szkoła w Jazowsku po wejściu w życie w 1999 r. reformy oświaty stała się szkołą sześcioklasową i siedzibą publicznego gimnazjum. Od 2001 r. istnieje jako Zespół Szkolno-Gimnazjalny. Do przedszkola w Jazowsku uczęszczają dzieci z terenu gminy Łącko - w sumie 45 dzieci. Wszystkie dzieci - w wieku od 3 do 6 lat - tworzą jedną grupę. Przedszkole mieści się w małym, drewnianym budynku wkomponowanym w otaczający go las, nad rzeką Dunajec. Położenie przedszkola oraz duży plac zabaw sprzyja częstym spacerom i zabawom w terenie.
Opieka Zdrowotna i Pomoc Społeczna
Wg stanu na luty 2010 r. na terenie Jazowska działa 1 niepubliczny zakład opieki zdrowotnej, 1 apteka oraz 1 gabinet stomatologiczny. Zadania z zakresu opieki społecznej wykonywane są przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej z siedzibą w Łącku. Działa on m.in. w obszarach zabezpieczenia społecznego, integracji i aktywizacji społecznej, nauki, kultury, edukacji i wychowania oraz bezpieczeństwa publicznego i obrony narodowej.
Kultura
Zadaniami z zakresu kultury zajmuje się w gminie Gminny Ośrodek Kultury (GOK) w Łącku, działający od roku 1983 i obejmujący swoim obszarem całą gminę, w tym miejscowość Jazowsko. Bezpośredni nadzór nad działalnością GOK sprawuje wójt Gminy Łącko.
W Łącku funkcjonuje Gminna Biblioteka Publiczna, a w miejscowości Jazowsko zlokalizowana jest jej filia.
Sport i Rekreacja
Na terenie Jazowska od ponad 60 lat działa aktywnie Ludowy Klub Sportowy "Budowlani", gromadzący w swych szeregach miłośników piłki nożnej. LKS Budowlani są prężnym klubem piłkarskim. Posiada drużynę w klasie A zarejestrowaną w Nowosądeckim Okręgu Piłki Nożnej oraz drużynę Juniorów. Klub posiada dwa boiska: 1 pełnowymiarowe boisko do rozgrywek ligowych, 2 boiska trawiaste do gry w piłkę ręczną, wyasfaltowane boisko służące do gry w koszykówkę, siatkówkę oraz tenisa ziemnego.
W 2009 r. został oddany do użytku "ORLIK", obiekt wielofunkcyjny posiadający m.in. boisko do gry w piłkę nożną, koszykówkę, siatkówkę oraz sanitariaty. Obiekt użytkowany jest przede wszystkim przez mieszkańców z terenu Gminy Łącko.
Na terenie Gminy Łącko odbywa się Tradycyjny Międzynarodowy Spływ Kajakowy na Dunajcu, którego jeden z etapów kończy się w Jazowsku.
O atrakcyjności turystycznej miejscowości Jazowsko decyduje przede wszystkim położenie w dolinie Dunajca, na granicy Beskidu Sądeckiego, Beskidu Wyspowego oraz bliskość Gorców i Pienin, z ich malowniczymi szlakami przeznaczonymi dla turystyki pieszej, rowerowej i konnej, zabytki architektury i stosunkowo duża liczba organizowanych imprez kulturalnych i sportowych (na terenie Gminy Łącko).
Piękne krajobrazy, pofałdowany teren, duże zalesienie sprawiają, że chętnie odwiedzają ten rejon turyści. Położenie wsi Jazowsko stwarza doskonałe warunki do aktywnego wypoczynku oraz do korzystania z dobrodziejstw turystyki. Brzegi Dunajca chętnie odwiedzane są przez miłośników wędkarstwa. Przez Jazowsko przebiegają szlaki piesze i rowerowe.
tags: #oczyszczalnia #ścieków #Jazowsko #zasada #działania
