Oczyszczalnia Ścieków: Historia, Funkcjonowanie i Nowoczesne Rozwiązania
- Szczegóły
Konieczność unormowania sytuacji sanitarnej w miastach, zwłaszcza w XIX wieku, doprowadziła do rozwoju systemów kanalizacyjnych i oczyszczalni ścieków. W ten sposób, pod koniec XIX wieku, czysta woda docierała do odbiorców.
Pionierskie Projekty Williama Lindleya
William Lindley to brytyjski inżynier, który w znacznym stopniu przyczynił się do budowy i usprawnienia systemu wodociągów w Polsce. Wraz ze swoimi synami budował sieci kanalizacyjne oraz wodociągowe, a także linie kolejowe w wielu europejskich miastach, w tym również w Warszawie.
15 maja 2013 r. minęło 135 lat od momentu, gdy angielski inżynier William Lindley zaproponował stołecznym władzom budowę sieci kanalizacyjnej. Zabytkowa już instalacja powstała głównie dzięki wysiłkom trzech osób: Wiliama Lindleya, który zaprojektował sieć wodociągowo-kanalizacyjną dla Warszawy; jego syna, Williama Heerleina Lindleya - kierownika budowy instalacji, rozpoczętej w 1883 r.; oraz ówczesnego prezydenta stolicy, generała Sokratesa Starynkiewicza.
Budowę kanalizacji miejskiej zarządził prezydent stolicy Sokrates Starynkiewicz w 1876 r. Przez cztery lata Lindley pracował nad projektem i budową sieci, następnie pracę kontynuowali jego synowie. W taki oto sposób w 1886 r. mieszkańcy Warszawy mogli cieszyć się czystą wodą. A wszystko to za sprawą filtrów Lindleya.
Warszawskie Filtry Lindleya
W XIX wieku Warszawa zmagała się z bardzo dużą śmiertelnością wśród mieszkańców. Panowały epidemie chorób zakaźnych i w związku z tym, że miasto już wtedy bardzo ekstensywnie się zaludniało, zaszła potrzeba unormowania sytuacji sanitarnej w mieście. Najważniejsze było doprowadzenia dobrej jakości wody - nieskażonej ściekami, które były wylewane wtedy wprost do Wisły - oraz bezpiecznego odprowadzenie nieczystości, szczególnie z gęsto zaludnionych centralnych dzielnic Warszawy. Stąd pomysł ówczesnego prezydenta miasta - Rosjanina, generała gubernatora Sokratesa Starynkiewicza aby wyposażyć Warszawę w bardzo nowoczesne jak na tamte czasy wodociągi i kanalizację.
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
Budowa filtrów powolnych trwała w latach 1883-1886. Instalacja składała się z kilku części. Istotnym ich elementem była również stacja pomp rzecznych na Czerniakowie, która zasysała wodę z Wisły i tłoczyła ją rurociągami do Filtrów, a także licząca 40 metrów wieża ciśnień.
Sieć wodociągowo-kanalizacyjna powstała wówczas ze specjalnie wypalanej cegły, która wykazywała odporność na wilgoć. Wykorzystano również bloki granitowe oraz z piaskowca. I co najważniejsze, warszawskie filtry zaprojektowane przez Lindleya służą do dziś. Jak to możliwe, że wciąż działają sprawnie? Lindley w swoim projekcie przewidział możliwość sukcesywnej rozbudowy. Oprócz tego do budowy sieci wodociągowo-kanalizacyjnej użyto wysokiej jakości materiały.
Stosowanie bardzo dobrej jakości materiałów w połączeniu z rewelacyjnie skonstruowanym projektem dało ten efekt, że te urządzenia przez tak długo czas działają i służą mieszkańcom miasta. Nic nie wskazuje na to, by przez kolejne 130 lat coś się miało w tym temacie zmienić.
W 2012 r. decyzją prezydenta Bronisława Komorowskiego zabytkowe obiekty Filtrów trafiły na listę Pomników Historii.
Łączna długość warszawskich wodociągów wynosi aż 3600 km - dokładnie tyle, ile dzieli Warszawę od stolicy Portugalii, Lizbony. Ich istotnym elementem są filtry, które spełniają swoją funkcję niemal nieprzerwanie od 129 lat - uzdatniają wodę dla mieszkańców ponad połowy całej aglomeracji warszawskiej.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
Proces Uzdatniania Wody
W warszawskich filtrach odbywa się skomplikowany dziewięcioetapowy proces uzdatniania wody: infiltracja, filtracja pospieszna, koagulacja, flokulacja, sedymentacja, ozonowanie pośrednie, filtracja na granulowanym węglu aktywnym czy filtracja powolna. Nazwy brzmią obco i skomplikowanie, ale kryje się pod nimi bardzo dobrej stabilnej jakości woda o najwyższych światowych standardach.
Sama tkanka XIX-wiecznych budowli ma się świetnie, wykonuje się niezbędne prace, które zaleca konserwator zabytków. Musimy też pamiętać, że stacja filtrów w 2011 roku rozporządzeniem Prezydenta RP została uznana za pomnik historii. Takie rozporządzenie tym bardziej zobowiązuje do pieczołowitego dbania o zabytkową substancję. Filtry zostały w 2011 roku uzupełnione o bardzo nowoczesną instalację ozonowania pośredniego i filtracji na węglu aktywnym.
Oczyszczalnie Ścieków w Gminie Niemodlin
Gmina Niemodlin, położona w centralnej części województwa opolskiego, jest gminą rolniczo-przemysłową z długoletnimi tradycjami w dziedzinie górnictwa odkrywkowego i produkcji surowców drogowych. Aktualnie na terenie Gminy Niemodlin eksploatowane są 2 systemy zbiorowego odprowadzania i unieszkodliwiania ścieków: w Niemodlinie i w Graczach. W obu systemach oczyszczanie ścieków bazuje na oczyszczalni typu "BIOBLOK".
W Gościejowicach Małych oddano do użytku po przebudowie i rozbudowie oczyszczalnię ścieków dla gminy Niemodlin. To najdroższa inwestycja w historii gminy Niemodlin - 16 530 440,57 zł - mówi burmistrz Dorota Koncewicz.
W dniu 25.11.2022 r. w Gościejowicach Małych (gmina Niemodlin) miało miejsce otwarcie oczyszczalni ścieków po przebudowie. Celem projektu była przebudowa oraz rozbudowa oczyszczalni, dzięki której nastąpi poprawa jakości ścieków oczyszczonych, zostaną ograniczone niebezpieczne substancje, które mogą się dostać do wody lub gleby. Nastąpi ogólna poprawa funkcjonowania systemu oczyszczania ścieków co w dużej mierze przyczyni się do polepszenia warunków sanitarnych oraz zmniejszenia ryzyka zachorowań mieszkańców.
Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?
Unijne dofinansowanie z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego wyniosło 9 809 287,52 zł co stanowiło 75,35% ogólnej wartości projektu.
Przydomowe Oczyszczalnie Ścieków w Gminie Niemodlin
Niemodlin to gmina o powierzchni ok. Mieszka tu około 12 560 osób. W gminie działają 2 oczyszczalnie komunalne o łącznej przepustowości 3 158 m³/d, obsługujące około 7 601 mieszkańców.
W ujęciu eksploatacyjnym warto zwrócić uwagę, że przeciętny mieszkaniec w gminie Niemodlin wytwarza około 28,4 m³ ścieków rocznie, czyli średnio ~78 l/dzień. To typowy punkt odniesienia doboru wielkości instalacji i harmonogramu wywozu osadu.
Dominacja gruntów klas A-B sprzyja prostym rozwiązaniom drenażowym i szybkiemu wsiąkaniu po doczyszczaniu - najczęściej stosuje się pola drenażowe, tunele rozsączające lub studnie chłonne. Ukształtowanie terenu sprzyja prostym układom grawitacyjnym - obszar jest lekko falisty, o średnim nachyleniu ok. 1,4%, a wysokość terenu to ok.
Jak Działa Oczyszczalnia Przydomowa?
Jeśli planujesz rozwiązanie „na lata”, dopasuj przepustowość do domowników. Dominacja gruntów klas A-B sprzyja układom z polem drenażowym lub tunelami rozsączającymi. Takie rozwiązanie jest najczęściej wybierane tam, gdzie podłoże jest chłonne i teren lekko falisty (spadek ok. 1,4%), co umożliwia naturalny spływ grawitacyjny. Na działkach, gdzie występują lokalne obszary gruntów klasy C lub D, warto rozważyć drenaż w nasypie albo kompaktową oczyszczalnię biologiczną.
W rejonach o słabszej przepuszczalności (klasy C-D) lub przy lokalnie podwyższonym poziomie wód lepiej sprawdza się oczyszczalnia biologiczna typu SBR. Bioreaktor stabilnie usuwa zanieczyszczenia, a drenaż w nasypie lub studnia chłonna rozwiązuje problem chłonności podłoża.
Koszty Przydomowej Oczyszczalni Ścieków w Gminie Niemodlin
Na gruntach klas A-B układ drenażowy będzie najtańszym wariantem inwestycji. Koszt kompletnej oczyszczalni z drenażem to zwykle od 8 000 do 12 000 zł z montażem. Oczyszczalnia biologiczna SBR w tym przypadku nie jest konieczna, ale bywa wybierana dla większego komfortu - jej koszt to około 12-21 tys. zł.
Statystyczny mieszkaniec wytwarza około 147 l ścieków dziennie, więc dla 4-osobowej rodziny to ok. 0.6 m³/d. Opróżnianie osadu wykonuje się co 12-18 miesięcy, częściej w domach z większym zużyciem wody. Regularny serwis i czyszczenie filtrów napowietrzających zapewnia długą i bezawaryjną pracę systemu.
Przykładowe Modele Oczyszczalni:
- Oczyszczalnia BOX 3000: zestaw z dwukomorowym zbiornikiem 3000 l i 60 m drenażu. System obsługuje do 6 osób, nie wymaga prądu i ma 15 lat gwarancji na zbiornik.
- Oczyszczalnia NEO Septic DREN 5: zestaw dla 5 osób: dwukomorowy zbiornik 2500 l, drenaż 54 m, teleskopowa nadbudowa i brak zapotrzebowania na prąd.
- Oczyszczalnia BOX 2000 tunelowa dla 4 osób: dwukomorowy zbiornik 2000 l, 4 tunele rozsączające, brak prądu, idealne rozwiązanie na małe działki.
- NEO 2500 tunelowa dla 5 osób: zbiornik 2500 l, 5 tunele rozsączające, brak prądu, teleskopowa nadbudowa, 15 lat gwarancji.
- Neo 6 Simple: oczyszczalnia biologiczna z napowietrzaniem dla 6 osób: przepustowość 0,9 m³/d, sterowanie Simple, dmuchawa Secoh, wysoka skuteczność oczyszczania.
- Neo Smart 4: automatyczna oczyszczalnia biologiczna dla 4 osób: sterownik, elektrozawory, alarm, niskie zużycie prądu ok. 0,03 kWh/dobę, zgodność z PN-EN 12566-3+A2:2013.
- Neo Smart 8: automatyczna oczyszczalnia biologiczna dla 8 osób: sterownik elektroniczny, elektrozawory, alarm, wydajność ok. 0,9-1,2 m³/d, zgodność z PN-EN 12566-3+A2:2013.
- Neo SBR 4: trzykomorowa oczyszczalnia biologiczna SBR dla 4 osób. Procesor steruje cyklami, alarm czuwa nad pracą, a osad wywozisz zwykle tylko raz w roku.
- Neo SBR 12: trzykomorowa oczyszczalnia biologiczna SBR dla obiektów do 12 osób. Procesor, automatyka i alarm. Wydajność ok. 1,2-1,8 m³/d (1200-1800 l/d). Osad zwykle raz w roku.
Na działkach z przewagą gruntów przepuszczalnych (A-B) najtańsze są układy drenażowe w cenie 7 500-12 000 zł z montażem. Alternatywą są tunele rozsączające w cenie 9 000-15 000 zł. Przy takich parametrach technologia grawitacyjna jest zwykle najbardziej opłacalna.
Zasada Działania Oczyszczalni Przydomowej
Ścieki trafiają do osadnika wstępnego, gdzie oddzielają się zawiesiny. Następnie w części biologicznej mikroorganizmy rozkładają zanieczyszczenia, a woda po oczyszczeniu jest odprowadzana do gruntu przez drenaż, tunele lub studnię chłonną.
Jeśli na działce potwierdzi się dobra chłonność gruntu, rozważ drenaż grawitacyjny. Jeśli grunt jest umiarkowanie lub słabo przepuszczalny, bezpieczniejszym wyborem jest oczyszczalnia biologiczna (SBR) z odprowadzeniem do nasypu lub studni chłonnej.
Najbezpieczniej prowadzić przewody i posadowić kluczowe elementy poniżej lokalnej głębokości przemarzania.
Formalności i Odbiory
Kluczowe jest zgłoszenie robót (dla instalacji do 7,5 m³/d) oraz zachowanie wymaganych odległości od granic działki, budynków i ujęć wody. W praktyce najważniejsze jest trzymanie się zaleceń producenta oraz wykonywanie okresowych przeglądów, bo to zwykle decyduje o braku zapachów i awarii.
Dotacje na Budowę Oczyszczalni
Burmistrz Niemodlina zaprasza do udziału w projekcie pn. „Budowa przydomowych oczyszczalni ścieków w Gminie Niemodlin” w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, Interwencja I.10.10 - Infrastruktura na obszarach wiejskich oraz wdrożenie koncepcji inteligentnych wsi - obszar A - inwestycja w zakresie systemów indywidualnego oczyszczania ścieków.
Ochrona Przyrody i Walory Turystyczne
Gmina Niemodlin posiada warunki do rozwoju sezonowej turystyki. Cechą charakterystyczną struktury przestrzennej gminy jest znaczny udział lasów wynoszący ok. 28% ogólnej powierzchni gminy.
Obszar chronionego krajobrazu “Bory Niemodlińskie”, który obejmuje położony na Równinie Niemodlińskiej kompleks leśny z licznymi stawami. Na terenie gminy położona jest tylko jego zachodnia część. Użytek ekologiczny “Dzicze Bagno”. Jego powierzchnia wynosi 2,57 ha. Przedmiotem ochrony są tu środowiska bytowania i żerowania ptactwa wodnego oraz ciekawa roślinność wilgociolubna. Istotna jest również funkcja retencyjna znajdującego się tam zbiornika wodnego.
tags: #oczyszczalnia #ścieków #riddler #informacje
