Pozwolenie wodnoprawne na odprowadzanie ścieków z oczyszczalni

Szczegóły: Opublikowano: 19. March 2026

Budowa przydomowej oczyszczalni ścieków wymaga przestrzegania ściśle określonych regulacji, które dotyczą nie tylko prawa budowlanego, ale także specyfiki urządzenia, którego zadaniem jest odprowadzenie wody pościekowej. Kluczowym elementem jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego.

Kiedy wymagane jest pozwolenie wodnoprawne?

W praktyce oznacza to, że pozwolenie wodnoprawne będzie wymagane, jeśli przydomowa oczyszczalnia ścieków wpłynie na ilość albo jakość wód gruntowych lub powierzchniowych, czyli w sytuacjach, gdzie ścieki są kierowane do gruntu zarówno znajdującego się w obrębie nieruchomości, na której planowana jest inwestycja, jak i poza jej granicami. Warto zaznaczyć, że wniosek o pozwolenie wodnoprawne na oczyszczalnię przydomową trzeba złożyć w odpowiednim Nadzorze Wodnym jeszcze przed złożeniem zgłoszenia budowlanego.

Od 9 sierpnia 2022 r. budowa oczyszczalni ścieków o przepustowości do 5m³ na dobę wymaga zgłoszenia wodnoprawnego. Obejmuje ono urządzenia wodne używane do wprowadzania oczyszczonych ścieków do ziemi na potrzeby domowe lub gospodarstwa rolnego.

Te wymogi reguluje ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2022 poz. 2625 z późniejszymi zmianami).

Gdzie złożyć wniosek?

Wniosek o pozwolenie wodnoprawne dla przydomowej oczyszczalni ścieków należy złożyć w biurze Nadzoru Wodnego, które jest najbliżej miejsca planowanej inwestycji. Następnie wnioski i dokumenty przekazywane są do odpowiednich organów. Organ właściwy do wydania pozwolenia zależy od skomplikowania projektu i jego wpływu na środowisko wodne.

Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie

Ponieważ obszar Polski w zakresie gospodarki wodnej został podzielony na obszary podległe pod regionalne zarządy gospodarki wodnej, które nie pokrywają się z obszarem województw, wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego najlepiej złożyć do nadzoru wodnego właściwego ze względu na lokalizację inwestycji. Nadzór wodny przekaże wniosek do właściwego organu wydającego pozwolenie wodnoprawne (odpowiedni zarząd zlewni ewentualnie regionalny zarząd gospodarki wodnej wchodzące w skład Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie).

Wymagane dokumenty

W celu złożenia wniosku o uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego na przydomową oczyszczalnię niezbędne jest dołączenie kilku załączników. Umożliwią one dokładną analizę inwestycji przez odpowiednie organy.

Jakie dokumenty musimy złożyć do wniosku o pozwolenie wodnoprawne?

Operat wodnoprawny, czyli dokument sporządzany w formie graficznej i opisowej zawierający szczegółowe zagadnienia związane z planowaną inwestycją. Obecnie wymaga się dołączenia kopii operatu wodnoprawnego na nośniku elektronicznym.
Opis prowadzenia zamierzonej działalności sporządzony w języku niezawierającym określeń specjalistycznych.
Wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku decyzję o warunkach zabudowy.
Projekt zgłaszanego urządzania, jeżeli odpowiada on wymaganiom operatu wodnoprawnego, może on być dołączony zamiast operatu.
Dowód uiszczenia opłaty za wydanie pozwolenia wodnoprawnego.

Operat musi spełniać wymagania określone w art. 409 ust. 1 i ust. 2. Jeżeli dany punkt nie dotyczy zrzutu ścieków, w operacie powinna pojawić się informacja „nie dotyczy”. Zawartości operatu, na podstawie którego wydaje się pozwolenie wodnoprawne na wprowadzanie ścieków do wód, uzupełnia ust. 4 art. 409 ustawy Prawo wodne. Rozszerza on informacje o dane charakterystyczne dla działalności polegającej na wprowadzaniu ścieków. Wskazuje, że w operacie należy uwzględnić m.in. decyzja zwalniająca art. decyzja zwalniająca art. Decyzje te musisz uzyskać przed pozwoleniem wodnoprawnym.

Kto może sporządzić operat wodnoprawny?

Sporządzenie operatu wodnoprawnego nie wymaga żadnych uprawnień. Trzeba jedynie posiadać odpowiednią wiedzę w zakresie gospodarki wodno-ściekowej oraz posiadać wymagane informacje na temat danej inwestycji (m.in. schemat technologiczny wraz z określeniem składu ścieków i bilansem masowym zanieczyszczeń, maksymalna godzinowa, średnia dobowa oraz maksymalna roczna wielkość zrzutu ścieków itp.).

Opłaty

Opłaty związane z uzyskiwaniem pozwolenia wodnoprawnego wynoszą 250 zł za jedno pozwolenie. W jednej decyzji może być zawarte kilka pozwoleń wodnoprawnych, a koszt jaki trzeba pokryć, mnoży się przez liczbę wydanych pozwoleń. Regulacja opłaty dokonywana jest na rachunek bankowy Wód Polskich. Dowód uiszczenia opłaty powinien zostać dołączony do wniosku o wydanie wodnoprawnego pozwolenia na budowę przydomowej oczyszczalni ścieków.

Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania

Warto zaznaczyć, że jeśli wniosek jest składany przez Wody Polskie, to opłata nie jest przez nich wymagana. W przypadku, gdy nie zostanie rozpoczęte postępowanie dotyczące pozwolenia wodnoprawnego, istnieje możliwość złożenia wniosku o zwrot zapłaconej opłaty.

Warto wiedzieć, że istnieje również opłata skarbowa w wysokości 17 złotych za ewentualne pełnomocnictwo. Należy ją uiścić na konto urzędu miasta lub gminy, jeśli na jego terenie znajduje się jednostka Wód Polskich, do której składany jest wniosek.

Czas rozpatrzenia wniosku

Zazwyczaj sprawa dotycząca uzyskania pozwolenia wodnoprawnego zostaje rozpatrzona w ciągu 30 dni od daty złożenia wniosku. Jednak istnieją okoliczności wyjątkowe, które mogą wydłużyć ten termin do maksymalnie dwóch miesięcy. Opóźnienia w wydaniu pozwolenia na oczyszczalnię przydomową wynikają z czynników takich jak braki w dostarczonej dokumentacji lub okoliczności niezależne od Wód Polskich.

W przypadku, gdy nie będzie zastrzeżeń do złożonych dokumentów, pozwolenie wodnoprawne powinno być wydane w ciągu miesiąca (okres ten może się wydłużyć do dwóch miesięcy, o czym wnioskodawca powinien zostać poinformowany).

Ważność pozwolenia

Pozwolenie wodnoprawne na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi wydawane jest na okres nie dłuższy niż 10 lat. Natomiast pozwolenie wodnoprawne na wykonanie urządzenia wodnego wydawane jest bez ustalenia czasu jego obowiązywania, jednak wygasa, jeżeli w terminie 3 lat od dnia, w którym pozwolenie wodnoprawne stało się ostateczne, nie przystąpiono do wykonywania urządzeń, na które zostało wydane.

Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?

Zgłoszenie przydomowej oczyszczalni ścieków

Zgodnie z § 2 ust 1 Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 2 lipca 2010 r. w sprawie rodzajów instalacji, których eksploatacja wymaga zgłoszenia (Dz.U. 2010 nr 130 poz. 880) przydomowe oczyszczalnie ścieków o wydajności do 5 m3/d odprowadzające ścieki do wód lub do ziemi z własnego gospodarstwa domowego, lub rolnego w ramach zwykłego korzystania z wód, wymagają zgłoszenia organowi ochrony środowiska (w zależności od lokalizacji będzie to urząd miasta lub urząd gminy). Zakres takiego zgłoszenia określa art. 152 ust 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.

Zgłoszenie przydomowej oczyszczalni ścieków do organu ochrony środowiska powinno zawierać m.in.:

Dane użytkownika i lokalizacyjne przydomowej oczyszczalni ścieków
Wielkość i rodzaj wytwarzanych zanieczyszczeń, jak również opis stosowanych metod ograniczenia ich emisji (dane do uzyskania z dokumentacji projektowej lub dokumentów przydomowej oczyszczalni ścieków)
Czas funkcjonowania instalacji (dni tygodnia i godziny)
Informację, czy stopień ograniczania wielkości emisji jest zgodny z obowiązującymi przepisami.

Zgodnie z art. 152 ust 4 ustawy Prawo ochrony środowiska (Dz.U. 2001 nr 62 poz. 627), zgłoszona do organu przydomowa oczyszczalnia ścieków może być eksploatowana w terminie 30 dni po zgłoszeniu, pod warunkiem że dany organ ochrony środowiska nie wniósł sprzeciwu w drodze decyzji.

Przydomowa oczyszczalnia ścieków - dodatkowe informacje

Przydomowe oczyszczalnie ścieków są coraz bardziej popularne. Stanowią one alternatywę dla zbiorników bezodpływowych (typu szambo), szczególnie w gospodarstwach domowych, które są pozbawione dostępu do kanalizacji. Niski koszt utrzymania i eksploatacji urządzenia jest kolejnym walorem, który przemawia za montażem przydomowej oczyszczalni ścieków.

Budowa przydomowej oczyszczalni ścieków jest rozwiązaniem nowoczesnym i ekonomicznym. Pozwala ograniczyć zużycie wody, a także znacznie obniżyć koszty eksploatacji w stosunku do klasycznego szamba. Jest też rozwiązaniem ekologicznym. Co więcej, instalacja bio oczyszczalni o odpowiednich parametrach nie wymaga podłączenia nieruchomości do miejskiego systemu wodno-kanalizacyjnego, jeśli taki będzie w przyszłości w jej pobliżu.

Kiedy potrzebny jest operat wodnoprawny do zgłoszenia?

Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z obowiązującymi przepisami występują dwa odrębne pozwolenia wodnoprawne, które mogą dotyczyć przydomowych oczyszczalni ścieków. Jednym z nich jest pozwolenie wodnoprawne na wprowadzanie ścieków do środowiska. Dotyczy ono czynności odprowadzenia do środowiska naturalnego wytworzonych ścieków. Drugim jest pozwolenie wodnoprawne na wykonanie urządzenia wodnego - oznacza to fizyczne wykonanie urządzenia technicznego odprowadzającego oczyszczone ścieki do środowiska m.in. wszelkie wyloty kanalizacyjne, drenaż rozsączający, studnia chłonna itp. W skrajnych przypadkach występuje konieczność uzyskania obydwu pozwoleń wodnoprawnych np. gdy w budynku, prowadzona jest działalność gospodarcza, a ścieki odprowadzane są do rowu.

Zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. wprowadzenie przez właściciela gruntu do ziemi oczyszczonych ścieków z własnego gospodarstwa domowego lub rolnego w ilości do 5 m3 na dobę, stanowi zwykłe korzystanie z wód. Oznacza to brak konieczności uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie ścieków do środowiska.

Operat wodno-prawny potrzebujemy, gdy ścieki oczyszczone z oczyszczalni byłyby wprowadzone:

do wód śródlądowych powierzchniowych (wody tego typu są własnością Skarbu Państwa)
na grunt niebędący własnością inwestora
a także w przypadku wykonania wylotu ścieku do wód oraz na wprowadzenie tych ścieków do wód lub do ziemi niezależnie od ich ilości.

Ustawa określa, iż korzystanie z wód na potrzeby działalności gospodarczej nie stanowi zwykłego korzystania z wód. Oznacza to konieczność uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie ścieków do środowiska, przy budowie oczyszczalni obsługującej wszelkie budynki użyteczności publicznej oraz mieszkalne, w którym prowadzona jest jakakolwiek działalność gospodarcza, bez względu na ilość ścieków odprowadzanych do ziemi lub wód.

W przypadku odprowadzania ścieków oczyszczonych do urządzeń wodnych, do których zgodnie z art. 16 pkt 65 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz.U. 2017 poz. 1566), należą m.in. wyloty urządzeń kanalizacyjnych służące do wprowadzania ścieków do wód, do ziemi lub urządzeń wodnych, jak również rowy, kanały, zbiorniki wodne, stawy konieczne jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzenia wodnego (bez względu na ilość odprowadzanych ścieków oraz rodzaj budynku) - art. 389 pkt 6 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz.U. 2017 poz. 1566).

Odprowadzanie ścieków przemysłowych

Obowiązek posiadania pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie ścieków przemysłowych regulowany jest przez ustawę z 20 lipca 2017 r.

Ścieki przemysłowe, bez względu na to, z jakiego rodzaju działalności pochodzą, nie powinny być wprowadzane do środowiska w sposób niezorganizowany, ponieważ ich swobodny spływ do ziemi nie stanowi zabezpieczenia wód podziemnych przed zanieczyszczeniem i może powodować degradację gleby. Ponadto, zgodnie z art. 75 pkt 3 ustawy z 20.07.2017 r. Prawo wodne zakazuje się wprowadzania do ziemi ścieków zawierających substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego oraz jeżeli byłoby to sprzeczne z warunkami wynikającymi z istniejących form ochrony przyrody utworzonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r.

Sposoby odprowadzania ścieków przemysłowych:

Odprowadzanie ścieków przemysłowych do zbiornika bezodpływowego i dalej za pomocą wozów asenizacyjnych wywożenie ich do punktu zlewczego kanalizacji zbiorczej, bądź bezpośrednio do oczyszczalni ścieków. Jeżeli w składzie ścieków znajduje się którakolwiek z substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego, takie rozwiązanie wymaga uzyskania zgody administratora sieci kanalizacyjnej i pozwolenia wodnoprawnego.
Odprowadzanie ścieków przemysłowych do gminnej sieci kanalizacji sanitarnej - w takim przypadku musimy uzyskać zgodę administratora sieci kanalizacyjnej oraz, jeżeli w skład naszych ścieków wchodzi którakolwiek z substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego, pozwolenie wodnoprawne.
Odprowadzanie ścieków przemysłowych do wód (uwaga! rów melioracyjny, zbiornik wodny oraz staw nie są traktowane jako wprowadzenie ścieków do wód) - w takim przypadku zawsze wymagane jest pozwolenie wodnoprawne.

Zakres badanych parametrów określa się na podstawie szacunków. W przypadku, gdy pozwolenie wodnoprawne należy uzyskać np. przed pozwoleniem na budowę - ilość i skład ścieków należy oszacować, m.in. Składając wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego podajemy określony skład ścieków, jednak to organ wydający pozwolenie ustala ostatecznie na podstawie analizy opisanych w operacie wodnoprawnym procesów technologicznych, oraz sugerowanych przez wnioskodawcę parametrów, jakie substancje powinny zostać uwzględnione w wydanym pozwoleniu.

tags: #pozwolenie #wodnoprawne #na #odprowadzanie #ścieków #z