Przydomowe Oczyszczalnie Ścieków z Drenażem Rozsączającym: Rodzaje i Działanie
- Szczegóły
W ostatnich czasach na popularności zyskała przydomowa oczyszczalnia ścieków. Powstaje ona najczęściej przy pojedynczych domach jednorodzinnych lub też jako wsparcie dla niewielkich osiedli domków. Korzyści, jakie zyskują mieszkańcy, jest bardzo wiele, coraz większa świadomość troski o środowisko i dostępność możliwości, które pozwalają zminimalizować koszty eksploatacji budynku, sprawia, że inwestujemy w systemy, pozwalające na efektywniejsze zarządzanie naszym domowym budżetem. Dlatego właśnie ekologiczne oczyszczalnie cieszą się tak dużą popularnością.
Przydomowa oczyszczalnia wykorzystuje naturalne procesy samooczyszczania, które również zachodzą w wodach powierzchniowych. Ścieki są jednak intensyfikowane, co umożliwia w przeciągu kilku godzin uzyskanie takich samych efektów, jakie uzyskiwane są w rzece po kilku dniach lub tygodniach.
Zasada Działania Przydomowej Oczyszczalni Ścieków
Oczyszczanie ścieków bytowo-gospodarczych w przydomowej drenażowej oczyszczalni ścieków zachodzi w dwóch etapach. Oba są niezbędne, by oczyszczalnie drenażowe funkcjonowały właściwie: podczyszczanie i doczyszczanie.
Etap I - Podczyszczanie
Oczyszczalnia ścieków z drenażem rozsączającym posiada osadnik gnilny, w którym odbywa się wstępne oczyszczenie ścieków bytowo-gospodarczych. Proces oczyszczania ścieków polega na dopływaniu nieczystości do zbiornika przez rurę wlotową spowalniającą przepływ i ograniczającą do minimum turbulencje substancji flotujących oraz osadów mineralnych i organicznych (deflektor). Cząstki unoszące się w ściekach opadają na dno i tworzą osad, który ulega powolnemu procesowi fermentacji beztlenowej. Na powierzchni ścieków w osadniku gnilnym tworzy się tzw. kożuch, czyli piana powstająca w trakcie procesu fermentacji z różnych substancji zawartych w ściekach. Oczyszczalnia ścieków rozkłada cząstki zanieczyszczeń na substancje rozpuszczalne w wodzie i nierozpuszczalne substancje mineralne, które pozostają na dnie zbiornika.
Przydomowa oczyszczalnia pracuje w oparciu o dwa etapy: beztlenowy i tlenowy. Beztlenowy zachodzi on w zbiornikach, którymi są osadniki gnilne. Ścieki są podczyszczane poprzez mechaniczne oddzielenie zanieczyszczeń. Natomiast na etapie tlenowym bardzo ważne są mikroorganizmy tlenowe. Zastosowanie dodatkowych urządzeń napowietrzających zwiększa ich wydajność. Warto jedynie pamiętać o tym, że przydomowe oczyszczalnie ścieków z osadem czynnym nie mogą funkcjonować bez stałego dopływu ścieków, dlatego najlepiej, jeśli ścieki trafiają do nich regularnie.
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
Aby proces fermentacji w przydomowej oczyszczalni drenażowej był skuteczny, musi trwać co najmniej 3 doby, w związku z czym bardzo istotny jest dobór właściwej pojemności zbiornika w zależności od równoważnej liczby mieszkańców, a co za tym idzie, od ilości ścieków do oczyszczenia. Podczyszczone ścieki przepływają dodatkowo przez filtr do dalszego oczyszczania. Ten dodatkowy filtr, który zawiera oczyszczalnia ścieków, to kosz wypełniony kamieniem - puzzolaną, zatrzymującą zawiesiny i tłuszcze. Dzięki swoim specyficznym właściwościom reaguje także z Ca(OH)2 tworząc krzemiany i glinokrzemiany, pozwalając na usunięcie fosforu ze ścieku.
Zadaniem osadnika gnilnego w przydomowej oczyszczalni drenażowej jest zredukowanie stopnia zanieczyszczeń ścieków do wartości, które określone są w poniższej tabeli.
| Substancja | Ścieki surowe [mg/l] | Ścieki na wylocie po osadniku gnilnym [mg/l] |
|---|---|---|
| BZT5 | 300-400 | 90-200 |
| Zawiesina ogólna | 300-400 | 40-120 |
| Azot amonowy N-NH4 | 60-120 | 30-60 |
| Azot ogólny | 65 | 30 |
| Fosfor ogólny | 10-40 | 10-30 |
Etap II - Doczyszczanie
Podczyszczone ścieki z osadnika gnilnego za pomocą systemu rur i studzienek rozdzielczych przechodzą do etapu doczyszczania w warunkach tlenowych. Ten proces oczyszczania ścieków polega na różnych działaniach, w zależności od systemu. To kwestia warunków topograficznych i glebowych w miejscu, w którym znajduje się oczyszczalnia ścieków, np. w zależności od poziomu wód gruntowych. Owe systemy wykorzystują drenaż rozsączający, filtr piaskowy, złoża hydrofitowe i pakiety rozsączające.
- Drenaż rozsączający: Drenaż rozsączający to układ drenów ułożonych pod powierzchnią terenu. Musi znajdować się minimum 1,5 m nad zwierciadłem wód gruntowych. Drenaż rozsączający równomierne wprowadza wstępnie podczyszczone ścieki do systemu. Ścieki te muszą dopływać do rowów drenarskich w bardzo małych dawkach - dlatego też drenaż rozsączający musi mieć długość odpowiednio proporcjonalną do ilości ścieków i przepuszczalności gruntu. Natlenianie nitek drenażowych następuje przez studzienki zamykająco-napowietrzające, które dzięki wywietrznikowi w formie grzybka dostarczają tlen w każdych warunkach atmosferycznych.
- Filtr piaskowy (pionowy i poziomy): Jest to system do mechanicznego cedzenia i biologicznego doczyszczania ścieków przez błonę biologiczną, wytworzoną na ziarenkach piasku. To odpowiednie rozwiązanie, jeśli poziom wód gruntowych jest wysoki. Dzięki okresowi dozowania ścieków na filtr piaskowy i stosunkowo niedużemu obciążeniu hydraulicznemu, w warstwie filtracyjnej panują warunki tlenowe. Powoduje to nitryfikację ścieków - tym lepszą, im dłuższy kontakt ścieków z tlenem.
- Złoża hydrofitowe: To system wykorzystujący rośliny wodne lub bagienne (hydrofity) - tzw. oczyszczalnie roślinne do redukcji zanieczyszczeń na zasadzie procesów sorpcji (pochłaniania), chemicznych reakcji utleniająco - redukujących oraz biologicznej aktywności roślin.
- Pakiety rozsączające: Jest to system zapewniający doczyszczanie tlenowe ścieków z jednoczesnym ich odprowadzaniem do gruntu za pomocą pakietu wypełnionego kanalikami o specyficznej budowie prądowo-krzyżowej. Oczyszczalnia ścieków z takim systemem zapewnia zwiększenie powierzchni czynnej drenażu. Układ kanalików pakietu sprawia, że rozsączanie następuje w boki i w dół. Takie przydomowe oczyszczalnie ścieków mają wiele zalet − to przede wszystkim większa powierzchnia rozsączania, odporność na zatykanie i łatwość instalacji.
Zalety i Wady Oczyszczalni Drenażowej
Rozwiązanie, jakim jest przydomowa drenażowa oczyszczalnia ścieków, jest korzystne ze względu na:
- względy ekonomiczno-finansowe - inwestycja w oczyszczalnię drenażową zwraca się po stosunkowo niedługim okresie (w porównaniu do kanalizacji miejskiej czy archaicznego szamba);
- przystępność użytkowania - sprowadza się w zasadzie do stosowania odpowiednich bakterii i wywozu osadu, który gromadzi się w zbiorniku oraz okresowego przeglądu przydomowej oczyszczalni drenażowej w celu kontroli poprawności oczyszczania ścieków;
- grawitacyjny przepływ cieczy (w ogromnej większości przypadków);
- trwałość - spółka JPR AQUA udziela dziesięcioletniej gwarancji na oczyszczalnie drenażowe, zapewniając tym samym o spełnieniu wszystkich wymogów jakościowych dyktowanych przepisami prawa i doświadczeniem produkcyjnym; niesprzyjające warunki atmosferyczne nie wpływają negatywnie na pracę oczyszczalni ścieków;
- brak uciążliwości - z oczyszczalni ścieków z drenażem rozsączającym nie wydobywają się nieprzyjemne zapachy (warunek: poprawne wykonanie wentylacji wysokiej, zgodnie ze sztuką budowlaną), nie ma konieczności przejmowania się przepełnieniem zbiornika (oczyszczalnia ścieków to urządzenie przepływowe), ani też konieczności częstego jego opróżniania (jak w przypadku szamba);
- łatwy montaż - oczyszczalnie ścieków z drenażem rozsączającym mają stosunkowo lekkie zbiorniki, do posadowienia nie jest wymagany specjalistyczny sprzęt.
Dla oczyszczalni drenażowych konieczne jest wyznaczenie obszaru pod odbiornik ścieków (powierzchnia pola rozsączającego uzależniona jest od równoważnej liczby mieszkańców [RLM] danego obiektu oraz typu gruntu). W przypadku ograniczonej przestrzeni w miejscu oczyszczania ścieków może być to problemem. Takie utrudnienie nie występuje w sytuacji podjęcia decyzji o budowie biologicznej oczyszczalni ścieków, podobnie jak problem wysokich wód gruntowych, zachęcamy więc do zapoznania się z naszą ofertą na ten produkt. Wytrzymałość systemu drenarskiego w dobrych warunkach gruntowych (grunty przepuszczalne) jest wysoka. Drenaż rozsączający dobrze funkcjonuje przez około 10 lat. Po upływie tego czasu zazwyczaj grunt pod polem drenarskim wymaga wymiany lub konieczna jest relokacja systemu rozsączającego.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
Koszty związane z instalacją i eksploatacją
Kompletna instalacja wod.-kan. w domu 120-150 m² kosztuje w 2025 roku od 25 000 do 45 000 zł. Wykonanie przyłącza wodno-kanalizacyjnego kosztuje od 8000 do 20 000 zł według najnowszych danych na 2025 rok. Proces wymaga przejścia przez kilka etapów formalnych i może trwać od 2 do 6 miesięcy. Instalacje sanitarne w domu w 2025 roku kosztują najczęściej orientacyjnie od 180 do 300 zł za punkt wod.-kan. (robocizna) lub ok. 290 zł/m² przy ogrzewaniu podłogowym.
Przydomowa oczyszczalnia to koszt od kilku do kilkunastu tysięcy złotych - zakup urządzeń i budowa. Miesięczna eksploatacja to wydatki rzędu kilku lub kilkudziesięciu złotych i obejmują one okresowy wywóz osadu i zużycie energii. Eksploatacja przydomowej oczyszczalni ścieków kosztuje około 500-1200 zł rocznie, natomiast wywóz szamba o pojemności 10-12 m³ to wydatek 250-450 zł za jeden kurs w 2025 roku. Kluczowa różnica polega na tym, że szambo generuje regularne, comiesięczne wydatki, podczas gdy oczyszczalnia zapewnia przewidywalne, stałe koszty roczne.
Rozważając, czy przydomowa oczyszczalnia ścieków będzie dobrą inwestycją na przyszłość należy pamiętać, że choć koszt jej budowy jest wyższy od zainstalowania szamba, to jest ona bardziej wygodna i tania w eksploatacji, co oznacza, że wydatek zwróci nam się stosunkowo szybko. Przydomowa oczyszczalnia ścieków nie będzie wymagała regularnego wywożenia ścieków, co jest zarówno uciążliwe, jak i kosztowne. Nie potrzeba również absorbujących zabiegów konserwacyjnych, co dodatkowo pozwala na oszczędności w domowym budżecie.
Ponadto dla wielu osób kluczowy jest fakt, że biologiczna przydomowa oczyszczalnia ścieków jest bardzo ekologicznym rozwiązaniem, ponieważ zanieczyszczenia, które znajdują się w ściekach podlegają naturalnym procesom biologicznym. Mikroorganizmy rozkładają je do postaci prostych związków mineralnych, które nie są szkodliwe dla stanu środowiska naturalnego. Oczyszczalnia biologiczna przyczynia się do ochrony środowiska, co jest coraz większym priorytetem u wielu inwestorów.
Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?
tags: #oczyszczalnia #ścieków #krzyż #rodzaje
