Przydomowa oczyszczalnia ścieków – wymagania prawne i stałe miejsce poboru próbek
- Szczegóły
Wraz ze wzrostem świadomości ekologicznej i dbałości o środowisko, przydomowe oczyszczalnie ścieków (POŚ) stają się coraz popularniejszym rozwiązaniem, szczególnie na terenach, gdzie brak jest dostępu do centralnej kanalizacji. Funkcjonowanie POŚ jest ściśle regulowane przepisami prawnymi, które określają warunki, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, a także normy dotyczące jakości oczyszczanych ścieków.
Przepisy prawne regulujące przydomowe oczyszczalnie ścieków w Polsce
W Polsce kwestie związane z przydomowymi oczyszczalniami ścieków reguluje szereg aktów prawnych, w tym:
- Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz.U. z 2018 r. poz. 2268 oraz z 2019 r. poz.)
- Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 18 listopada 2014 roku w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi (Dz.U. 2014 poz.).
- Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego.
- Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach z dnia 13 września 1996 r. (DzU z 1996 r. nr 132, poz. 662, art. 3, 5 i 6).
Akty te określają m.in. dopuszczalne wartości wskaźników zanieczyszczeń, warunki techniczne, wymagania dotyczące jakości oczyszczanych ścieków oraz obowiązki użytkowników POŚ.
Warunki wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi
Ścieki bytowe, ścieki komunalne oraz ścieki z oczyszczalni ścieków bytowych i komunalnych, wprowadzane do wód lub do ziemi, nie powinny zawierać substancji zanieczyszczających w ilościach przekraczających najwyższe dopuszczalne wartości, określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Podobnie, ścieki bytowe i komunalne z aglomeracji, wprowadzane do wód lub do ziemi, nie powinny zawierać substancji zanieczyszczających w ilościach przekraczających najwyższe dopuszczalne wartości, określone w załączniku nr 3 do rozporządzenia.
Jeżeli ścieki komunalne stanowią mieszaninę ścieków bytowych ze ściekami przemysłowymi albo wodami opadowymi lub roztopowymi, to ścieki te, wprowadzane do wód lub do ziemi z oczyszczalni ścieków komunalnych albo z oczyszczalni ścieków w aglomeracji, nie powinny również zawierać substancji zanieczyszczających w ilościach przekraczających najwyższe dopuszczalne wartości dla ścieków przemysłowych, określone w załączniku nr 4 do rozporządzenia, z wyłączeniem lp. 3, 5, 6, 11 i 12 w tabeli II tego załącznika.
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
Miejsce i częstotliwość pobierania próbek ścieków
Pobieranie próbek ścieków bytowych oraz ścieków komunalnych, wprowadzanych do wód lub do ziemi, do celów oznaczenia wartości substancji zanieczyszczających lub procentu redukcji substancji zanieczyszczających, określonych w załączniku nr 2 i 3 do rozporządzenia, dokonuje się:
- w regularnych odstępach czasu w okresie roku;
- stale w tym samym miejscu, w którym ścieki są wprowadzane do wód lub do ziemi, lub w innym miejscu reprezentatywnym dla jakości tych ścieków, a jeżeli z pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego wynika, że poboru próbek ścieków dokonuje się w miejscach, w których ścieki dopływają do oczyszczalni ścieków, również stale w tych samych miejscach.
Liczba pobranych średnich dobowych próbek ścieków nie może być mniejsza niż:
- RLM oczyszczalni poniżej 2000 - 4 próbki w okresie roku, a jeżeli ścieki spełniają wymagane warunki - 2 próbki w następnym roku;
- RLM oczyszczalni od 2000 do 9999 - 12 próbek w okresie roku, a jeżeli zostanie wykazane, że ścieki spełniają wymagane warunki - 4 próbki w następnym roku;
- RLM oczyszczalni od 10000 do 49999 - 12 próbek w okresie roku;
- RLM oczyszczalni równej 50000 i większej - 24 próbki w okresie roku.
Obowiązki gmin i użytkowników POŚ
Zgodnie z Ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, nadzór nad funkcjonowaniem POŚ, ich ewidencjonowanie oraz kontrola zgodnego z prawem i wymogami producenta wywozu osadów ściekowych należy do zadań własnych gminy. Użytkownicy powinni natomiast mieć zawartą umowę z serwisem fabrycznym producenta na coroczne wykonywanie serwisów POŚ oraz wsparcie w razie awarii.
Kontrola i sankcje
Wszystkie POŚ zamontowane w Polsce podlegają kontroli odpowiednich organów: urzędów gmin, Głównego Inspektoratu Sanitarnego, Agencji Rynku Rolnego, NIK czy RZGW. Brak umowy na usługi serwisowe i udokumentowanych przeglądów rocznych naraża użytkowników na wyższe koszty. Źle funkcjonujące instalacje POŚ, oprócz dewastacji środowiska wodnego i gleby, powodują również wzrost wydatków z budżetu domowego użytkowników.
Rodzaje przydomowych oczyszczalni ścieków
Przydomowe oczyszczalnie ścieków można podzielić na kilka kategorii, w zależności od technologii jaką się stosuje:
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
- Biologiczne oczyszczalnie ścieków
- Oczyszczalnie tlenowe
- Oczyszczalnie beztlenowe
Test sedymentacyjny - kontrola pracy oczyszczalni
Regularne przeprowadzanie testu sedymentacyjnego, czyli sprawdzenie ilości i stanu osadu czynnego oraz badanie wartości pH, pozwala na monitorowanie efektywności działania oczyszczalni. Samodzielna kontrola pracy biologicznej oczyszczalni ścieków nie jest ani droga, ani skomplikowana.
Jak prawidłowo wykonać próbę osadu czynnego?
Do wykonania testu potrzebujemy: naczynie (np. litrowy słoik lub dociążoną butelkę plastikową), linkę (np. sznurek do zanurzenia pojemnika w oczyszczalni), specjalny tester (zawierający pipetę, próbówkę, rękawiczki oraz książeczkę z paskami do pomiaru wartości pH).
Sposób przeprowadzenia próby osadu:
- pobranie ścieku z komory napowietrzania - bioreaktora (po uprzednim włączeniu dmuchawy) do naczynia przymocowanego na linie - próbkę pobieramy z mniej więcej połowy głębokości zbiornika, po wymieszaniu,
- przelanie 50ml zawiesiny do próbówki,
- pozostawienie na płaskiej powierzchni, w miejscu zacienionym na ok. 30 minut (osad czynny zacznie sedymentować, czyli opadnie na dno).
Wyniki badania - ocena ilości osadu czynnego
Jakość osadu i oczyszczonej wody pościekowej ocenia się wzrokowo - jest to organoleptyczna ocena struktury, zapachu, koloru oraz wielkości zmieszanego osadu czynnego. Po 30 minutach powinna pojawić się wyraźna linia podziału między wyklarowaną wodą na górze próbówki, a wysedymentowanym osadem na dnie. Oddzielona woda powinna być przeźroczysta, bezwonna, nieposiadająca zawiesiny, a sam osad powinien posiadać strukturę kłaczkowatą (niezbitą). Osad czynny o dobrych właściwościach sedymentacyjnych powinien mieścić się w granicach 15 ml - 35ml.
Badanie wartości pH - kontrola odczynu zawiesiny
Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?
Proces bioredukcji zachodzący w oczyszczalni biologicznej przebiega efektywnie w neutralnych warunkach kwasowo-zasadowych przy wartości pH ~7. Badanie poziomu pH przeprowadzamy przy pomocy specjalnego testera.
Dlaczego warto kontrolować pracę POŚ?
Rutynowe przeprowadzenie kontroli stanu oczyszczalni pozwoli nam ustalić przyczyny: pojawiających się nieprzyjemnych zapachów, nieprawidłowego przebiegu biologicznego oczyszczania ścieków, zbyt częstego opróżniania zbiornika, zmiany odczynu ścieków, występowania piany w osadniku lub komorze napowietrzania.
Tendencje w zakresie technologii oczyszczania ścieków
W ostatnich latach na polskim rynku ukształtowały się pewne tendencje w zakresie technologii oczyszczania ścieków pochodzących z gospodarstw domowych. Można zaobserwować przewagę kilku z nich. Są to najprostsze urządzenia do podczyszczania ścieków pochodzących z gospodarstw domowych, często wybierane ze względu na prostotę konstrukcji i stosunkowo niską cenę.
tags: #oczyszczalnia #przydomowa #stale #miejsce #poboru #próbek
