Przydomowe Oczyszczalnie Ścieków: Zasada Działania, Rodzaje i Koszty
- Szczegóły
Masz dom położony z dala od zbiorczej sieci kanalizacyjnej? Własna przydomowa oczyszczalnia ścieków będzie świetnym rozwiązaniem. Z powodzeniem zastąpi przestarzałe już szambo i zapewni komfortowy i ekologiczny sposób utylizacji ścieków. Takie rozwiązanie pozwala również na oszczędności finansowe za sprawą niewielkich kosztów eksploatacji i możliwości wykorzystania wody z oczyszczonych ścieków na przykład do podlewania ogrodu. Sprawdź, czym jest i jak działa przydomowa oczyszczalnia ścieków.
Przydomowa Oczyszczalnia Ścieków - Zasada Działania
Zasada działania oczyszczalni polega na przetworzeniu ścieków w taki sposób, aby możliwe było ich odprowadzenie do gruntu, rowu melioracyjnego lub rzeki bez ryzyka skażenia środowiska. Oczyszczanie można podzielić na dwa etapy:
- Pierwszy to wstępne oczyszczanie w osadniku gnilnym. Zachodzą tam procesy biochemiczne wywołane przez bakterie beztlenowe oraz zjawiska fizyczne. W ich wyniku zbiera się osad, który ulega fermentacji i rozkłada się na proste związki rozpuszczalne w wodzie, które przechodzą razem z wodą do kolejnego etapu oczyszczania, i nierozpuszczalne, które pozostają na dnie osadnika. Następnie ścieki przechodzą przez kosz filtracyjny i płynna część przepływa do osadnika wtórnego.
- W drugim etapie zgromadzone ścieki są poddawane dalszemu oczyszczaniu w warunkach tlenowych. Następuje rozkładanie i neutralizowanie zanieczyszczeń groźnych dla środowiska.
Rodzaje Przydomowych Oczyszczalni Ścieków
Przydomowa oczyszczalnia ścieków to coraz bardziej popularne rozwiązanie, nie tylko za sprawą niskich kosztów eksploatacji, ale również dzięki swojemu ekologicznemu charakterowi. Podstawowym elementem oczyszczalni jest osadnik, czyli zbiornik z tworzywa sztucznego, do którego trafiają ścieki w pierwszej kolejności. Tam dochodzi do wstępnego oczyszczania ścieków w warunkach beztlenowych. Dalszy proces oczyszczania jest uzależniony od rodzaju zastosowanej oczyszczalni. Do wyboru są oczyszczalnie biologiczne lub ekologiczne.
Ekologiczna Oczyszczalnia Ścieków - Jak Działa?
Taka oczyszczalnia składa się z osadnika i z rur drenażowych, które zakopuje się w gruncie. W osadniku gnilnym usuwana jest większość zanieczyszczeń, a wstępnie oczyszczone ścieki trafiają do drenażu. Tam są poddawane tlenowemu procesowi oczyszczania. Oczyszczalnia ekologiczna, inaczej drenażowa, potrzebuje dobrze przepuszczalnego gruntu i niskiego poziomu wód gruntowych. Nie wymaga zasilania energią elektryczną. Warto pamiętać, że woda pochodząca z oczyszczalni ekologicznej wymaga ponownego doczyszczenia przed jej ponownym wykorzystaniem. Nie nadaje się do podlewania roślin jadalnych, ale może służyć do podlewania trawy lub roślin ozdobnych.
Biologiczna Oczyszczalnia Ścieków - Jak Działa?
W tym przypadku proces oczyszczania zachodzi w jednym zbiorniku. Ten rodzaj oczyszczalni może być stosowany bez względu na rodzaj gruntu i poziom wód gruntowych. Wymaga zasilania energią elektryczną. Woda pozyskana z oczyszczalni biologicznej może zostać od razu ponownie wykorzystana na przykład do podlewania trawnika i roślin ozdobnych. Wśród rodzajów biologicznych oczyszczalni można wyróżnić:
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
- Oczyszczalnie z osadem czynnym - działanie polega na funkcjonowaniu mikroorganizmów, czyli osadu czynnego. Rozkładają one tlenowo ścieki przy pomocy urządzenia napowietrzającego.
- Oczyszczalnie ze złożem biologicznym - w procesie oczyszczania wykorzystuje się napowietrzone złoże biologiczne. Na jego powierzchni rozwijają się bakterie, które odżywiają się różnymi związkami ze ścieków.
- Oczyszczalnie hybrydowe - łączy ona właściwości oczyszczalni z osadem czynnym i ze złożem biologicznym. Dzięki technologii hybrydowej możliwa jest bardzo wysoka skuteczność oczyszczania ścieków.
Koszty Instalacji i Eksploatacji Przydomowej Oczyszczalni Ścieków
Całkowity koszt (urządzenie + montaż) to 9 000 - 40 000 zł. Zależy od typu oczyszczalni, warunków gruntowych i wielkości instalacji.
Orientacyjne Koszty Instalacji
| Element | Koszt orientacyjny |
|---|---|
| Oczyszczalnia (urządzenie) | 5 000 - 25 000 zł |
| Roboty ziemne i montaż | 2 000 - 8 000 zł |
| Drenaż rozsączający (jeśli potrzebny) | 1 500 - 5 000 zł |
| Podłączenie do budynku | 500 - 2 000 zł |
| Dokumentacja i zgłoszenie | 0 - 500 zł |
| RAZEM | 9 000 - 40 000 zł |
Koszty Eksploatacji (rocznie)
- Energia elektryczna: 100-300 zł
- Wywóz osadu: 100-300 zł (co 1-2 lata)
- Serwis: 200-500 zł
- Preparaty biologiczne: 50-150 zł
Aspekty Prawne
Dla typowej oczyszczalni (wydajność do 7,5 m³/dobę) wystarczy zgłoszenie budowy. Pozwolenie na budowę wymagane jest tylko dla większych instalacji. Dla oczyszczalni o wydajności do 5 m³/dobę (typowy dom) pozwolenie wodnoprawne nie jest wymagane. Powyżej tej wydajności - tak.
Minimalna odległość od granicy działki to 2 metry. Od studni należy zachować 15-30 m, od budynku 2-3 m.
Montaż i Dotacje
Tak, montaż można wykonać samodzielnie według instrukcji producenta. Zaleca się jednak fachowy montaż dla gwarancji prawidłowego działania. Wiele gmin oferuje dotacje na budowę POŚ - nawet do 50% kosztów. Sprawdź w swoim urzędzie gminy aktualne programy dofinansowania.
Eksploatacja i Częstotliwość Wywozu Osadu
Osad z oczyszczalni wywozi się 1-2 razy w roku (w porównaniu do szamba opróżnianego co 2-4 tygodnie). To znaczna oszczędność.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
Oczyszczalnie SBR (Sekwencyjny Reaktor Biologiczny)
Przydomowe oczyszczalnie ścieków działające w technologii SBR, czyli sekwencyjnego reaktora biologicznego, zyskują coraz większą popularność wśród właścicieli posesji, którzy nie mają dostępu do sieci kanalizacyjnej. Tego typu instalacje charakteryzują się cykliczną pracą - proces oczyszczania przebiega etapami w jednym zbiorniku, co pozwala na precyzyjną kontrolę parametrów ścieków. Systemy te są nowoczesne, zautomatyzowane i efektywne, ale wymagają od użytkownika przestrzegania określonych zasad. Osoba posiadająca taką instalację powinna być świadoma obowiązków wynikających z jej eksploatacji, które są niezbędne do prawidłowego i bezpiecznego działania całego układu.
Obowiązki Właściciela Oczyszczalni SBR
Do podstawowych obowiązków właściciela należy przeprowadzanie systematycznych przeglądów technicznych. Zwykle producenci zalecają wykonywanie ich co 6 lub 12 miesięcy, w zależności od modelu i intensywności użytkowania. Przegląd obejmuje kontrolę stanu technicznego pomp, zaworów, czujników oraz szczelności zbiornika. Ponadto konieczne jest sprawdzanie poziomu osadu czynnego oraz parametrów pracy sterownika. Serwis przeprowadza najczęściej autoryzowany technik, który posiada doświadczenie w obsłudze tego typu urządzeń. Niewywiązywanie się z obowiązku przeglądów może skutkować nie tylko spadkiem efektywności oczyszczania, ale również poważniejszymi awariami i koniecznością kosztownej naprawy.
Użytkowanie oczyszczalni w technologii SBR wiąże się również z przestrzeganiem określonych zaleceń co do rodzaju odprowadzanych ścieków. Do systemu nie powinny trafiać substancje toksyczne, tłuszcze w dużych ilościach, środki dezynfekujące w stężeniu przekraczającym normy ani odpady stałe. Właściciel musi również dbać o odpowiednie zasilanie systemu energią elektryczną, ponieważ brak zasilania powoduje zakłócenia w pracy cyklu. W przypadku przerwy w dostawie prądu konieczne może być ponowne ustawienie parametrów przez serwisanta. Zgodnie z przepisami, właściciel zobowiązany jest także do gromadzenia dowodów potwierdzających regularne usuwanie osadów oraz ewentualne inspekcje.
Hybrydowe Hydrofitowe Oczyszczalnie Ścieków
Hybrydowe hydrofitowe oczyszczalnie ścieków są stosowane zazwyczaj na terenach o rozproszonej zabudowie, gdzie koszty budowy kanalizacji i zbiorowej oczyszczalni ścieków są zbyt wysokie. Oczyszczanie ścieków w hybrydowych systemach hydrofitowych polega na mechanicznym i biologicznym usuwaniu zanieczyszczeń, przy wykorzystaniu procesów fizycznych oraz biochemicznych zachodzących w złożach gruntowo-roślinnych przy udziale roślin i różnych mikroorganizmów.
Przykładem takiego rozwiązania jest hybrydowa hydrofitowa oczyszczalnia ścieków w kształcie żółwia przy Ośrodku Dydaktyczno-Muzealnym Poleskiego Parku Narodowego w Starym Załuczu, wybudowana w 2015 r. Służy ona do unieszkodliwiania ścieków bytowych pochodzących od pracowników Ośrodka Dydaktyczno-Muzealnego PPN oraz turystów zwiedzających obiekt.
Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?
Elementy Oczyszczalni w Starym Załuczu
Oczyszczalnia składa się z następujących elementów:
- Osadnik wstępny 3 komorowy zintegrowany z instalacją do odwadniania osadów (patent nr P 387 607),
- Złoże z pionowym przepływem ścieków (typu VF) obsadzone manną mielec,
- Cztery złoża z poziomym przepływem ścieków (typu HF) obsadzone trzciną pospolitą,
- P-filtr do chemicznego usuwania fosforu,
- Staw infiltracyjny - odbiornik ścieków oczyszczonych.
Zasada Działania Oczyszczalni w Starym Załuczu
- W pierwszej części oczyszczalni następuje mechaniczne oczyszczanie ścieków w betonowym osadniku wstępnym zintegrowanym z instalacją do odwadniania osadów.
- W drugiej części ścieki są oczyszczane metodą biologiczną w systemie dwóch złóż gruntowo-roślinnych.
- W ostatnim etapie zachodzi chemiczne usuwanie fosforu ze ścieków, które następnie odprowadzane są do gruntu za pomocą stawu infiltracyjnego.
Oczyszczalnia jest włączona do pakietu edukacyjnego PPN, a możliwość obserwacji jej funkcjonowania przyczynia się do podniesienie wiedzy i świadomości ekologicznej uczniów szkół różnych szczebli, turystów odwiedzających Poleski Park Narodowy oraz przedstawicieli jednostek samorządowych.
Hybrydowe Hydrofitowe Oczyszczalnie Ścieków w Roztoczańskim Parku Narodowym
Hybrydowe hydrofitowe oczyszczalnie ścieków w Roztoczańskim Parku Narodowym zostały wybudowane w 2014 r. przy osadach leśnych zlokalizowanych w miejscowościach: Kosobudy (obiekt A), Zwierzyniec (obiekt B) i Florianka (obiekt C). Przepustowość tych obiektów wynosi odpowiednio: 2,0; 0,6; 1,0 m3×d-1 i służą one do oczyszczania ścieków bytowych.
Z badań wynika, że hybrydowe hydrofitowe oczyszczalnie ścieków zapewniają wysokie ponad 90% efekty usuwania zanieczyszczeń organicznych oraz ponad 70% efekty eliminacji azotu i fosforu.
Podsumowanie
Przed wykonaniem przydomowej oczyszczalni ścieków należy pamiętać że nie jest ona obiektem bezobsługowym i jest inwestycją trwałą, mającą na celu przyniesienie korzyści tych ekologicznych a zarówno po dłuższym czasie ekonomicznych. W celu uniknięcia ewentualnych problemów dotyczących prawidłowego montażu i instalacji oczyszczalni, najlepiej skorzystać z usług doświadczonych firm, które zapewnią odpowiednie wykonanie, eksploatacje oraz właściwy jej rozruch.
tags: #oczyszczalnia #ścieków #Lublin #zasada #działania

