Oczyszczalnia ekologiczna drenażowa: Zasada działania i korzyści
- Szczegóły
Wybierając konkretny sposób utylizacji ścieków, warto zwrócić uwagę na ich szczegółową charakterystykę i poznać zarówno zalety, jak i wady. Jeszcze do niedawna największą popularnością cieszyły się przydomowe szamba. Teraz jednak coraz częściej spotyka się oczyszczalnie ścieków. Niedrogie w utrzymaniu instalacje są szczególnie popularne wśród osób stawiających nowe budynki.
Na rynku znajdują się dwa rodzaje - oczyszczalnia biologiczna oraz oczyszczalnia ekologiczna. Obie mają podobne zasady działania, lecz różnią się sposobem oczyszczania ścieków.
Czym jest oczyszczalnia ekologiczna drenażowa?
Oczyszczalnia ekologiczna, zwana także drenażową, polega na oczyszczaniu tlenowym i beztlenowym w dwóch, oddzielnych pojemnikach, którymi jest osadnik i drenaż. Osadnik gnilny służy do oczyszczanie ścieków w około 70% beztlenowo, usuwając większość zanieczyszczeń i osadów. Pozostałe 20-30% zostaje oczyszczone podczas drugiego etapu, tym razem tlenowego, którym jest drenaż rozsączający.
Co ciekawe, w systemie drenażowym praktycznie nie ma możliwości pozyskania wody oczyszczonej i ponownego wykorzystania ścieków. Dla wielu osób montujących oczyszczalnie ekologiczne dużym utrudnieniem jest także wymóg instalacji rur drenujących, których długość nie może być mniejsza niż 9 metrów.
Jak działa przydomowa oczyszczalnia ścieków?
Zasada działania oczyszczalni polega na przetworzeniu ścieków w taki sposób, aby możliwe było ich odprowadzenie do gruntu, rowu melioracyjnego lub rzeki bez ryzyka skażenia środowiska. Oczyszczanie można podzielić na dwa etapy:
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
- Pierwszy to wstępne oczyszczanie w osadniku gnilnym. Zachodzą tam procesy biochemiczne wywołane przez bakterie beztlenowe oraz zjawiska fizyczne. W ich wyniku zbiera się osad, który ulega fermentacji i rozkłada się na proste związki rozpuszczalne w wodzie, które przechodzą razem z wodą do kolejnego etapu oczyszczania, i nierozpuszczalne, które pozostają na dnie osadnika. Następnie ścieki przechodzą przez kosz filtracyjny i płynna część przepływa do osadnika wtórnego.
- W drugim etapie zgromadzone ścieki są poddawane dalszemu oczyszczaniu w warunkach tlenowych. Następuje rozkładanie i neutralizowanie zanieczyszczeń groźnych dla środowiska.
Etapy działania oczyszczalni ekologicznej drenażowej
Cała technologia opiera się na sekwencji procesów, które można szczegółowo opisać w następujących etapach:
- Doprowadzenie ścieków do osadnika gnilnego: Ścieki bytowe odprowadzane są przyłączem kanalizacyjnym do przepływowego osadnika gnilnego, w którym zachodzi beztlenowy etap oczyszczania. W komorach osadnika przebiega oczyszczanie mechaniczne, którego podstawą jest grawitacyjne oddzielanie substancji nierozpuszczalnych. Cząstki cięższe od wody opadają na dno zbiornika w procesie sedymentacji - powstaje warstwa osadu dennego. Równocześnie lżejsze substancje unoszą się na powierzchni cieczy tworząc kożuch. Pomiędzy tymi dwiema warstwami znajduje się ciecz częściowo sklarowana.
- Przepływ cieczy między komorami: Sklarowana ciecz przepływa grawitacyjnie do kolejnej komory osadnika. Tam procesy sedymentacji i flotacji powtarzają się, co prowadzi do dokładniejszego oczyszczenia mechanicznego. Ciecz przelewa się następnie do ostatniej komory, gdzie ponownie przechodzi proces oddzielania cząstek stałych od cieczy. Taka konstrukcja osadnika pozwala na uzyskanie znacznego stopnia redukcji zanieczyszczeń zawiesinowych już na wstępnym etapie pracy oczyszczalni ekologicznej.
- Filtr doczyszczający: Na wyjściu z osadnika gnilnego zamontowany jest filtr doczyszczający, którego zadaniem jest zatrzymywanie pozostałości zawiesin i cząstek osadu. Dzięki niemu drenaż rozsączający jest chroniony przed zanieczyszczeniem i przedwczesnym zamuleniem.
- Oczyszczanie w drenażu rozsączającym: Wstępnie podczyszczone ścieki kierowane są do drenażu rozsączającego, czyli systemu perforowanych rur ułożonych pod powierzchnią gruntu. Dreny równomiernie rozprowadzają ciecz w przepuszczalnych warstwach filtracyjnych (różne frakcje żwiru), gdzie następuje drugi etap oczyszczania - tym razem w warunkach tlenowych.
- Powstawanie błony biologicznej i procesy biochemiczne: Ścieki rozsączane w gruncie osadzają się na powierzchni ziaren żwiru, co stwarza warunki do rozwoju tzw. błony biologicznej. Jest ona tworzona przez mikroorganizmy tlenowe, które wykorzystują związki organiczne zawarte w ściekach jako źródło energii i składników pokarmowych. W procesach metabolicznych tych mikroorganizmów następuje rozkład substancji organicznych na proste i nieszkodliwe dla środowiska związki nieorganiczne.
- Naturalna infiltracja do środowiska: Po przejściu przez strefę drenażu, woda pościekowa jest już w pełni oczyszczona i może bezpiecznie przesiąkać do głębszych warstw gruntu. Proces ten nie stwarza zagrożenia dla środowiska naturalnego.
Zalety i wady oczyszczalni ekologicznej drenażowej
Przydomowa oczyszczalnia ścieków to zamiennik tradycyjnego szamba, który charakteryzuje się między innymi praktycznie bezobsługowym działaniem. Ścieki zostają zneutralizowane, a bakterie całkowicie unieszkodliwione, dzięki czemu w postaci oczyszczonej mogą zostać wprowadzone wprost do gleby.
Ogromną zaletą oczyszczalni ścieków jest jej niski koszt utrzymania. Konserwacja, zakup środków bakteriobójczych czy wydatki na energię elektryczną skutkują wydatkiem w ujęciu rocznym w wysokości około 200 złotych.
Wadą jest jednak dość kosztowna inwestycja. Nowoczesne oczyszczalnie wraz z zakupem i montażem mogą kosztować nawet 15 000 złotych. To jednak jedyny duży wydatek związany z eksploatacją. Montaż oczyszczalni wiąże się także ze spełnieniem szeregu wymogów narzuconych przez Ministra Infrastruktury. Instalacja musi znajdować się aż w 30-metrowej odległości od najbliższej studni, jak i 3 metry od drzew i innych większych roślin.
Oczyszczalnia biologiczna a ekologiczna - różnice
Oczyszczalnia biologiczna jest znacznie nowszym sposobem oczyszczania ścieków i charakteryzuje się wieloma zaletami, które zwiększają jej popularność z roku na rok. Pierwszą i najistotniejszą z nich jest fakt, iż zajmuje znacznie mniej miejsca, gdyż cały proces oczyszczania następuje w jednym zbiorniku i w obrębie jednego, kompletnego urządzenia znajdującego się poniżej linii gleby.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
Różnice są także w funkcjonalności. Oczyszczalnie biologiczne wykorzystują beztlenową puryfikację ścieków, które po uzyskaniu płynnej konsystencji zostają oczyszczone złożem biologicznym. Na szczególną uwagę zasługuje stopień oczyszczenia, który w przypadku systemu biologicznego może wynosić nawet 98%.
Czym się różni oczyszczalnia biologiczna od ekologicznej? Stosunkowo niewielkimi detalami, które jednak mogą być istotne z punktu widzenia nabywcy. Siłą rzeczy na niewielkiej działce będzie możliwość montażu wyłącznie oczyszczalni ekologicznej, drenażowej, która zajmuje bardzo wiele wolnego miejsca. Ponadto dla ogrodników istotne jest także odzyskanie oczyszczonej wody i możliwość jej dalszego przetworzenia np. do nawadniania roślin.
Podstawowa różnica to napowietrzanie. W oczyszczalniach ekologicznych w ogóle ono nie występuje. Nie dają one możliwości rozwoju osadu czynnego, a więc ich skuteczność jest bardzo niska. Ta nieefektywność przekłada się na jeszcze jedną ważną rzecz, oczyszczalnie ekologiczne są ekologiczne tylko z nazwy. Przyjęło się określać osadniki gnilne jako oczyszczalnie ekologiczne, ale procesy beztlenowe nie pozwalają na osiągnięcie wyników redukcji zanieczyszczeń, których wymaga europejska norma zaimplementowana także do polskich przepisów prawa. W praktyce, przekreśla to szanse inwestora na uzyskanie dofinansowania na taką oczyszczalnię. W przypadku urządzeń biologicznych z natlenianiem, uzyskanie dotacji jest możliwe. Można uznać, że oczyszczalnia drenażowa, niesprawnie działająca, przez wykorzystanie warunków beztlenowych, może być równie niebezpieczna dla środowiska co nieszczelne szambo.
Poniższa tabela przedstawia porównanie najważniejszych cech obu typów oczyszczalni:
| Cecha | Oczyszczalnie biologiczne | Oczyszczalnie ekologiczne (osadnik gnilny z drenażem rozsączającym) |
|---|---|---|
| Stopień oczyszczania ścieków | Do 98% | Niski, niemierzalny |
| Technologia | Tlenowa z udziałem mikroorganizmów | Beztlenowa |
| Osad czynny | Tak | Nie |
| Klarowność wody pościekowej | Tak | Nie |
| Koszt inwestycji | Wyższy | Niższy |
Podsumowując, oczyszczalnie biologiczne wykazują liczne zalety w porównaniu do oczyszczalni ekologicznych. Wyższy stopień oczyszczania ścieków, zaawansowana technologia i efektywne usuwanie zanieczyszczeń to główne powody, dla których coraz więcej osób decyduje się na wybór oczyszczalni biologicznej dla swojego gospodarstwa domowego.
Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?
tags: #oczyszczalnia #ekologiczna #drenażowa #zasada #działania
