Miejsko-Przemysłowa Oczyszczalnia Ścieków w Oświęcimiu: Opis Technologii i Wyzwania
- Szczegóły
Miejsko-Przemysłowa Oczyszczalnia Ścieków w Oświęcimiu (MPOŚ) wyróżnia się na tle innych oczyszczalni w Polsce. Jako jedna z niewielu, odbiera i oczyszcza zarówno płynne odpady przemysłowe, pochodzące z syntezy chemicznej zakładów Synthos S.A., jak i komunalne - z aglomeracji oświęcimskiej liczącej około 100 tysięcy mieszkańców.
Historia i rozwój oczyszczalni
Historia Miejsko-Przemysłowej Oczyszczalni Ścieków Sp. z o.o. sięga początku lat 70-tych, kiedy powstała koncepcja budowy oddzielnych oczyszczalni dla ścieków miejskich i przemysłowych.
- Pod koniec lat 70-tych opracowano dokumentację dla fizyko-chemicznej Centralnej Oczyszczalni Ścieków (C.O.Ś.) przeznaczonej do mechanicznego oczyszczania ścieków przemysłowych.
- W roku 1983 opracowano projekt części biologicznej oczyszczalni (B.O.Ś.) współpracującej z C.O.Ś., który przewidywał zastosowanie metody osadu czynnego, po uprzednim wymieszaniu ścieków przemysłowych z częścią ścieków miejskich.
- Od połowy lat 80-tych aż do końca roku 1991 prowadzona była budowa oczyszczalni ścieków przemysłowych.
- W 1991 roku postanowiono połączyć oczyszczalnię miejską oraz oczyszczalnię ścieków przemysłowych w całość i utworzyć Centralną Oczyszczalnię Ścieków.
- Oczyszczalnia została oddana do użytku 26 maja 1994r.
- Od tego czasu ścieki miejskie i przemysłowe były oczyszczane wspólnie w procesach biologicznych metodą osadu czynnego w układzie beztlenowo-tlenowym.
- Od 1 stycznia 2000 roku utworzona została Miejsko-Przemysłowa Oczyszczalnia Ścieków Sp z o.o.
Głównymi kierunkami działania spółki są: oczyszczanie ścieków, odzysk i unieszkodliwianie odpadów i analityka laboratoryjna.
Technologia oczyszczania ścieków
Technologia oczyszczania ścieków w MPOŚ obejmuje procesy mechanicznego, chemicznego i biologicznego oczyszczania ścieków przemysłowych i komunalnych przy wykorzystaniu metody osadu czynnego, w układzie technologicznym dostosowanym do podwyższonego usuwania związków biogennych.
Wstępne oczyszczanie ścieków miejskich i przemysłowych przebiega w oddzielnych ciągach technologicznych. Zachodzące tam procesy fizyko - chemiczne służą głównie wydzieleniu ze ścieków odpadów takich jak: grubsze różnorodne zanieczyszczenia, piasek, tłuszcze, osady wstępne, oraz ewentualnej korekcie odczynu ścieków do wartości umożliwiającej ich dalsze biologiczne oczyszczanie.
Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie
Podstawowymi urządzeniami funkcjonującymi w układzie wstępnego oczyszczania są kraty, piaskowniki, odtłuszczacze, osadniki wstępne dodatkowo w ciągu oczyszczania ścieków przemysłowych realizowane są procesy neutralizacji i koagulacji w systemie mieszalników.
Następnie strumienie wstępnie oczyszczonych ścieków mieszają się i są oczyszczane biologicznie z zastosowaniem metody osadu czynnego, w układzie dostosowanym do podwyższonego usuwania azotu i fosforu. Bakterie i mikroorganizmy zawarte w osadzie czynnym usuwają zanieczyszczenia rozpuszczone w ściekach, intensywnie się rozmnażając.
Przyrost biomasy usuwany jest z układu oczyszczania w postaci osadu czynnego nadmiernego. Zmienne warunki beztlenowo - tlenowe oraz niedotlenienia stworzone w komorach osadu czynnego sprzyjają utlenianiu azotu amonowego oraz podwyższonemu usuwaniu azotu i fosforu.
Biomasa osadu czynnego oddzielana jest od oczyszczonego ścieku na osadnikach wtórnych, skąd część osadu jest ponownie zawracana ze świeżą partią ścieków kierowanych do oczyszczania.
Osady wydzielone podczas oczyszczania są zagęszczane grawitacyjnie lub mechanicznie na zagęszczaczach i odwadniane na wirówkach z zastosowaniem polimerów ułatwiających przeprowadzenie tych procesów. Osad miejski i osad czynny nadmierny poddawany jest dodatkowo fermentacji metanowej w celu zmniejszenia jego ilości i uciążliwości zapachowej.
Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania
Wyzwania i modernizacje
MPOŚ w Oświęcimiu swoją nazwę zawdzięcza szczególnemu statusowi: jako jedna z niewielu w Polsce odbiera i oczyszcza zarówno płynne odpady przemysłowe, jak i komunalne. Ten szczególny dualizm nie ułatwia zarządzania firmą.
Wymagania dotyczące jakości wprowadzanych do wód ścieków oczyszczonych rosną. Aby im sprostać, MPOŚ podejmuje długofalowe działania inwestycyjne.
Już w latach 2012-2014 spółka zbudowała dwie kolejne komory fermentacji przeznaczone do ko-fermentacji odpadów płynnych dowożonych, z których biogaz wykorzystywany jest do produkcji energii elektrycznej i ciepła w procesie wysokosprawnej kogeneracji. Ciepło wykorzystywane jest m.in. do podgrzewania komór fermentacyjnych oczyszczalni, zaś energia elektryczna wprowadzana jest do systemu elektroenergetycznego.
Kolejnym wielkim przedsięwzięciem MPOŚ-u będzie budowa nowoczesnej instalacji do głębokiego usuwania azotu w ściekach i modernizacji istniejącego układu biologicznego. W jej ramach nastąpi gruntowna modernizacja układu napowietrzania i wzbogacenie ciągu technologicznego o dodatkowe instalacje redukujące zanieczyszczenia, a w tym wprowadzenie innowacyjnej technologii z zastosowaniem bakterii deamonifikacyjnych.
Projekt został wpisany do Krajowego Programu Oczyszczania Ścieków Komunalnych, a jego wartość to ponad 18 mln zł.
Przeczytaj także: Działania rewitalizacyjne w Torzymiu
Dążenie do samowystarczalności energetycznej
MPOŚ dąży do osiągnięcia samowystarczalności energetycznej i uniezależnienia od zewnętrznych źródeł w ciągu najbliższych lat. Energia elektryczna jest łatwo dostępna, ale bardzo zależy na wyeliminowaniu strat związanych z przesyłem ciepła, gdyż od obecnych źródeł ciepła w Synthosie dzielą dość duże odległości.
Nagrody i wyróżnienia
Oświęcimska oczyszczalnia zdobyła EkoSymbol 2016. Kapituła programu EkoSymbol doceniła przede wszystkim konsekwentną realizację wieloetapowego programu modernizowania oczyszczalni, a co za tym idzie, rozwiązanie problemu gospodarki ściekowej i odpadami płynnymi na terenie całej aglomeracji oświęcimskiej. Zauważono też ekonomiczne i ekologiczne walory wykorzystania biogazu w procesie produkcji energii elektrycznej i cieplnej.
Przepustowość oczyszczalni
Projektowana przepustowość oczyszczalni wynosi 53 400 m3/dobę, w tym: ścieki przemysłowe - 26 400 m3/dobę, ścieki miejskie - 27 000 m3/dobę. Przepustowość oczyszczalni określona pozwoleniem wodno-prawnym wynosi 45 000 m3/dobę. W stosunku do tej wartości obciążenie oczyszczalni stanowi ok. 61 %.
Oczyszczanie ścieków przemysłowych metodą osadu czynnego - studium porównawcze
Ścieki pochodzące z przemysłu syntezy chemicznej oczyszczano metodą osadu czynnego w reaktorze SBR. Jako układ porównawczy zastosowano drugi reaktor, w którym oczyszczano ścieki komunalne. Ścieki przemysłowe okazały się znacznie mniej podatne na biodegradację zanieczyszczeń organicznych niż ścieki komunalne. Ponadto ścieki przemysłowe miały negatywny wpływ na proces nitryfikacji, co objawiało się mniejszą efektywnością usuwania azotu ogólnego w porównaniu ze ściekami komunalnymi.
Industrial wastewater was treated with H₂SO₄ or Ca(OH)₂ to adjust pH 7-8.5 and with a Fe salt to coagulate the suspension and then mixed with activated sludge. The municipal wastewater was processed as a ref. The study was carried out for 39 days. A substantial decrease in ammonium N concn. and an increase in the nitrate N concn. were obsd. in both wastewaters. A decrease in COD and BOD was also evidenced.
tags: #miejsko #przemysłowa #oczyszczalnia #ścieków #w #oświęcimiu
