Jak Działa Oczyszczalnia Ścieków w Łężycy? Szczegółowy Przewodnik

Szczegóły: Opublikowano: 26. March 2026

Oczyszczalnia Ścieków "ŁĄCZA" w Łężycy, położona około 7 km na północ od Zielonej Góry, jest kluczowym elementem infrastruktury aglomeracji. Została oddana do eksploatacji w grudniu 1998 roku, a jej celem jest efektywne oczyszczanie ścieków komunalnych.

Historia i Rozbudowa Oczyszczalni

W celu wybudowania oczyszczalni ścieków oraz kanału dosyłowego i odprowadzającego oczyszczone ścieki do odbiornika powołano w roku 1985 Spółkę Wodno-Ściekową “Łącza”. Oczyszczalnię ścieków zlokalizowano około 7 km na północ od Zielonej Góry w rejonie na zachód od wsi Łężyca, w odległości 2 - 3 km od dróg relacji Czerwieńsk - Wysokie oraz Zielona Góra - Wysokie. Dojazd do oczyszczalni prowadzi od strony Łężycy drogą odchodzącą na zachód od drogi relacji: Zielona Góra - Wysokie, na północnym skraju wsi Łężyca.

Oczyszczalnia o przepustowości Qśrd = 51.225m3/d została zaprojektowana w układzie mechaniczno - biologicznego oczyszczania ścieków z biologiczną defosfatacją, denitryfikacją i nitryfikacją oraz chemicznym strącaniu pozostałego fosforu. W 2006 roku została zakończona budowa suszarni osadów jako pierwszy etap inwestycji rozbudowy węzła osadowego o instalację suszenia i spalania osadów ściekowych , w roku 2011 drugi etap - spalarnia.

Późna jesień 2021 roku to dobry czas dla mieszkańców Zielonej Góry, Zatonia, Krepy i Łężycy, a właściwie całej aglomeracji. - Zainwestowaliśmy w kilometry nowych sieci wodociągowych i kanalizacyjnych. Zmodernizowaliśmy istniejące kanały, rozbudowaliśmy obiekty oczyszczalni ścieków w Łężycy. Realizacja projektu rozwiązuje problemy dotyczące rozbudowy systemu kanalizacji w oparciu o nowe sieci razem z przepompowniami ścieków, zaopatrzenia w wodę miejsc dotąd niezwodociągowanych oraz rozbudowy oczyszczalni ścieków i poprawy stanu istniejącej sieci kanalizacyjnej. Udało się wybudować łącznie ponad 13 km kanalizacji sanitarnej w sołectwie Zatonie, około 13,5 km sieci wodociągowej w sołectwach Krępa i Łężyca. Rozbudowano również oczyszczalnię ścieków komunalnych w zakresie zagospodarowania osadów ściekowych.

Proces Oczyszczania Ścieków

Proces oczyszczania w Łężycy składa się z kilku etapów, zapewniających skuteczne usunięcie zanieczyszczeń:

Przeczytaj także: Przydomowe oczyszczalnie ścieków Zawiercie

Oczyszczanie Mechaniczne:

Ścieki na oczyszczalnię wpływają otwartym kanałem dopływowym, w którym wbudowana została zwężka pomiarowa.
Dwie mechanicznie czyszczone kraty rzadkie o prześwicie 50 mm zlokalizowane zostały w budynku krat, przepompowni głównej i sit.
Z komory krat rzadkich ścieki dopływają do przepompowni głównej wyposażonej w pięć pomp zatapialnych.
Pompy tłoczą ścieki z kanału dopływowego do sit.
Ścieki oczyszczone na sitach dopływają do dwóch podwójnych, pracujących w układzie równoległym piaskowników przedmuchiwanych z usuwaniem ciał pływających.
W piaskownikach zatrzymywany jest piasek o średnicy zastępczej powyżej 0.16 mm w stopniu wyższym niż 95%.
Powietrze do napowietrzania piaskowników dostarczają dwie dmuchawy zainstalowane w budynku przepompowni głównej.
Mieszanina ścieków i piasku osadzającego się w kinetach piaskowników przetłaczana jest za pomocą pomp zatapialnych.
Po opuszczeniu piaskowników ścieki doprowadzane są do osadników wstępnych, składających się z trzech równoległych komór.
Wytrącony w osadniku osad usuwany jest z każdego leja osadowego oddzielnie przez system rurociągów.
Prowadzony jest również pomiar zawartości suchej masy w osadzie.
Pulpa piaskowa tłoczona jest pompami do piasku, rurociągami wykonanymi ze stali nierdzewnej do separatora-płuczki piasku.

Oczyszczanie Biologiczne:

Z części mechanicznej oczyszczalni ścieki przepływają przez komorę zbiorczo-rozdzielczą, gdzie po wymieszaniu z osadem recyrkulowanym z osadników wtórnych zasilają komorę defosfatacji wyposażoną w 4 mieszadła zatopione wywołujące ruch cyrkulacyjny mieszaniny ścieków i osadu zapobiegając jednocześnie sedymentacji.
W następnym etapie ścieki rozprowadzane są do 3 zasilanych równolegle, wykonanych w kształcie obiegowym, komór napowietrzania.
Niezbędny tlen doprowadzany jest do układu przy pomocy wirników napowietrzających, wymuszających jednocześnie krążenie osadu czynnego w zbiornikach.
Wysokość zwierciadła ścieków w komorach napowietrzania utrzymywana jest, niezależnie od wielkości napływu na stałym poziomie przez regulowane automatycznie jazy przelewowe.
Umożliwia to stałą kontrolę głębokości zanurzenia łopatek wirników i związaną z tym skuteczność napowietrzania.
Cały proces technologiczny kontrolowany jest przez sondy amoniaku zainstalowane w komorach osadu czynnego oraz alternatywne urządzania do stałej kontroli zawartości azotu amonowego w odpływających ściekach.
Ścieki z komór napowietrzania osadu czynnego dopływają do komory rozdzielczej, gdzie następuje ich równomierny rozdział na sześć równolegle pracujących osadników wtórnych radialnych.
W osadnikach następuje sedymentacja osadu czynnego i klarowanie ścieków oczyszczonych.
Ścieki oczyszczone z osadników wtórnych odpływają do kanału odprowadzającego ścieki do odbiornika.
Wysedymentowany na dnie osadników osad czynny za pomocą zgarniaczy osadu przemieszczany jest do lejów osadników, skąd odpływa do przepompowni osadu recyrkulowanego i nadmiernego.
Zbierające się na powierzchni osadników ciała pływające odprowadzane są do przepompowni ciał pływających, skąd tłoczone do głównej przepompowni ścieków i oddzielane w części mechanicznej oczyszczalni.

Gospodarowanie Osadami Ściekowymi

Efektywne zarządzanie osadami ściekowymi jest kluczowe dla prawidłowego funkcjonowania oczyszczalni. Proces ten obejmuje:

Zagęszczanie osadu: Zgęszczony osad wstępny pompowany jest do zbiornika osadu zagęszczonego zmieszanego. Osad nadmierny z zagęszczacza grawitacyjnego osadu nadmiernego grawitacyjnie trafia do budynku pasteryzacji tłuszczy, gdzie zlokalizowano instalację zagęszczania mechanicznego osadu nadmiernego. Zagęszczanie osadu nadmiernego odbywa się na zagęszczarkach talerzowych. Proces wymaga wspomagania dozowania wodnych roztworów polielektrolitu.
Hydroliza termiczna: Zainstalowano dwie równoległe linie hydrolizy. Głównym elementem każdej linii stanowi reaktor, w którym zachodzą procesy hydrolizy termiczno-tlenowej osadu. Ilość ciepła dostarczana do reaktora ma na celu uzupełnienie energii cieplnej potrzebnej na podgrzanie świeżego osadu doprowadzanego do wymiennika w układzie instalacji i utrzymanie stabilnej temperatury wewnątrz reaktora. Reaktory powiązane są technologicznie z układem wymienników ciepła osad/osad, gdzie dochodzi do wymiany ciepła pomiędzy osadem z reaktorów a osadem zmieszanym Schłodzony do 40-42°C osad z reaktorów odprowadzany jest szarżami do komór WKF. Dzięki wysokiej temperaturze osadu z reaktorów, komory WKF nie wymagają dodatkowej instalacji grzewczej. Temperatura osadu w reaktorze hydrolizy termicznej wynosi ok. W wyniku działania procesów termicznych dochodzi do całkowitej i nieodwracalnej higienizacji osadów, jak również do zmiany struktury cząsteczkowej osadu, ułatwiając mechaniczny i biochemiczny rozkład związków organicznych. Proces hydrolizy do związków prostszych prowadzony jest przez bakterie termofitowe w środowisku enzymów zewnątrzkomórkowych.
Fermentacja mezofilowa: Ww. W celu zapewnienia odpowiedniej temperatury osadu w komorach fermentacyjnych przewidziano recyrkulację osadu z każdej komory poprzez wymiennik ciepła zlokalizowany w budynku maszynowni. Podgrzewanie osadów w wymiennikach ma miejsce tylko w przypadku postoju instalacji termicznej hydrolizy. Osad recyrkulowany pobierany jest z dolnej bądź centralnej części komory fermentacyjnej, dalej przepływa przez wymiennik ciepła, gdzie w przeciwprądzie następuje jego ogrzanie gorącą wodą. Tak podgrzany osad tłoczony jest z powrotem do poszczególnych komór fermentacyjnych. Proces prowadzi się za pomocą pomp recyrkulacyjnych, przy czym fermentujący osad pobierany jest z dna komory fermentacyjnej (lub z części centralnej komory) rurociągami połączeniowymi i doprowadzany do pomp przewodem ssawnym. W komorze fermentacyjnej prowadzony jest proces fermentacji mezofilowej. Czas zatrzymania osadu w komorze wynosić ok. 22 dni. W tym czasie następuje częściowy rozkład substancji organicznych zawartych w osadzie. Do intensywnego mieszania zawartości każdej komory fermentacyjnej służy mieszadło śmigłowe montowane do dachu zbiornika. Mieszadło wyposażone jest w dwa śmigła - dolne zapobiegające sedymentacji osadu i kreujące ruch osadu, górne zapobiegające tworzeniu się kożucha. Kożuch tworzący się na powierzchni osadu w komorze, składający się ze stałych, specyficznych i lekkich składników wsadu (takich jak włosy, szczecina, drewno, tłuszcz itp., które mają tendencję do komprymowania się), jest rozbijany przez mieszadło. Podczas zasilania komór fermentacyjnych nowym osadem zmieszanym, następuje wypieranie przefermentowanego osadu z dna leja poprzez rurociąg piętrzący.
Odwadnianie i dalsze wykorzystanie: Do odwadniania osadu przefermentowanego służy prasa: komorowa zlokalizowana w budynku przeróbki osadów. Zagęszczony grawitacyjnie osad poddawany jest procesowi chemicznego kondycjonowaniu. W procesie tym stosowane są sole żelaza Fe+3 oraz kationowy polielektrolit w postaci emulsji. Tak przygotowany osad poddawany jest procesowi odwadniania w komorowej prasie filtracyjnej o pojemności 10,5 m3. Odwodniony osad po rozdrobnieniu magazynowany jest pod wiatą. Okresowo jest wywożony, do dalszego wykorzystania rolniczego.

Wykorzystanie Biogazu

W zamkniętej komorze fermentacyjnej WKF jako produkt rozkładu substancji organicznych wydzielać się biogaz. Ujęty biogaz po procesie odsiarczania na złożu suchym trafia do zbiornika magazynowego, skąd transportowany jest do spalania. Przed trafieniem do instalacji spalania w agregatach kogeneracyjnych biogaz oczyszczany jest w instalacji do usuwania siloksanów. Biogaz wykorzystywany jest do produkcji energii elektrycznej na potrzeby oczyszczalni. Szefowa ZWiK zakłada, że jego produkcja pokryje w całości zapotrzebowanie oczyszczalni na energię elektryczną.

Kontrakt numer dwa to budowa zbiorczego systemu kanalizacji sanitarnej dla sołectwa Zatonie w Zielonej Górze. Wykonawca realizował to zadanie przez dwa lata, w okresie od lipca 2017 do września 2019. Nową sieć oddano do użytku w październiku 2019 r.

Oczyszczanie tłuszczy

Przewidziano dowóz tłuszczy wozami asenizacyjnymi oraz doprowadzenie układem tłocznym z komór tłuszczowych z piaskowników. Tłuszcze przyjmowane są do zbiornika magazynowego tłuszczy którego pojemność odpowiada dobowej ilości dowożonych oraz przetłoczonych tłuszczy. Zbiornik wyposażony jest w pompy zatapialne podające tłuszcze do zbiornika pośredniego oraz kratę rzadką (40mm) zabezpieczającą instalację w układzie zrzutu z wozów asenizacyjnych. Zbiornik wyposażony jest w układ grzewczy przeciwdziałający zestalaniu tłuszczy zawartych we flotatach. Tłuszcze przetłaczane są następnie do zbiornika pośredniego oraz podgrzewane do właściwej temperatury procesu 70° C w rurowym wymienniku ciepła. Zbiornik pośredni pełni rolę bufora i służy ujednoliceniu dowożonych tłuszczy. Tłuszcze są w nim wstępnie podgrzewane, mieszane i cyrkulowane. Właściwą temperaturę uzyskuje się na wymienniku osad/woda gorąca, z którego tłuszcze trafiają do reaktora, gdzie w temperaturze ok. 70°C w określonym czasie (30 min) dochodzi do pasteryzacji tłuszczy .

Kontrowersje i Obawy Mieszkańców

Inwestycje w infrastrukturę, takie jak rozbudowa oczyszczalni i budowa spalarni, nie zawsze spotykają się z entuzjazmem lokalnej społeczności. Często pojawiają się obawy dotyczące potencjalnego smrodu, zanieczyszczeń oraz wpływu na środowisko. Mieszkańcy podkreślają potrzebę rzetelnej informacji i konsultacji społecznych przed realizacją tego typu projektów.

Przeczytaj także: Oczyszczalnia oksydacyjna: zasady działania

Włodarze miasta chcą nam wybudować spalarnię na terenie oczyszczalni ścieków w Łężycy. (…) Oczywiście, wszystko odbywa się z zachowaniem prawa, ale bez rozgłosu, tak żebyście Państwo nie wiedzieli - pisze K. Wołczyński i twierdzi, że wyznaczone terminy konsultacji (do 5 maja można składać uwagi) jest za krótki. - Tak jesteśmy traktowani w dużym Nowym Mieście, jak można było przewidzieć. Szanowni Państwo, nie lekceważcie tej sprawy i wnoście protesty przeciwko budowie takiej spalarni. W Polsce działa już kilka takich cudów i wszędzie mieszkańcy protestują z uwagi na smród i szkodliwe zanieczyszczenia.

Oczyszczalnia ścieków "Łącza" w Łężycy odgrywa kluczową rolę w ochronie środowiska i poprawie jakości życia mieszkańców aglomeracji Zielona Góra. Dzięki zastosowaniu nowoczesnych technologii i ciągłemu rozwojowi, oczyszczalnia skutecznie radzi sobie z oczyszczaniem ścieków, minimalizując negatywny wpływ na otoczenie.

Przeczytaj także: Jak ustawić napowietrzanie?

tags: #lezyca #oczyszczalnia #ścieków #jak #działa