Krzeszowice: Problemy z Oczyszczalnią Wody i Zanieczyszczeniem Rzeki Krzeszówki
- Szczegóły
Rzeka Krzeszówka, dopływ Rudawy, stała się przedmiotem troski aktywistów i mieszkańców ze względu na zanieczyszczenia wpływające do niej z przelewu burzowego i oczyszczalni ścieków w Krzeszowicach. Aktywista Paweł Chodkiewicz alarmuje o poważnych problemach z jakością wody w tym rejonie, który jest obszarem ochrony pośredniej ujęcia wody pitnej dla Krakowa.
Alarmujące Zanieczyszczenia
Butelki, papier toaletowy, puszki po olejach, kostki do toalety i czarna maź - to wszystko płynie Rudawą i jej dopływami w stronę Krakowa, prosto do ujęcia wody pitnej dla miasta. Paweł Chodkiewicz, strażnik rzek WWF, zorganizował społeczną kontrolę, dokumentując zanieczyszczenia wypływające z przelewu burzowego i oczyszczalni ścieków w Krzeszowicach.
Aktywista opisuje to miejsce jako "mordor", gdzie śmieci zalegają na krzakach, a ciecz w rowie ma szaroniebieską, granatową i czarną barwę. Mimo tabliczek informujących o terenie ochrony pośredniej ujęcia wody, sytuacja od roku pozostaje niezmieniona.
Wiosną 2023 roku wędkarze zgłosili, że do Krzeszówki dostają się surowe ścieki z odpadami stałymi z kanalizacji sanitarnej. Powiadomiono policję, Wody Polskie i Sanepid, jednak problem nie został rozwiązany. Aktywista podkreśla, że nie chodzi o karanie gminy, ale o pomoc w rozwiązaniu problemu nadmiarowych ścieków odprowadzanych do rzeki.
Kraków ma cztery ujęcia wody pitnej: ze zbiornika Dobczyckiego i rzek Dłubni, Sanki oraz Rudawy. Aktywiści monitorują rzeki jako wolontariusze, odkrywając liczne patologie, takie jak trucie rzek i śnięcia ryb.
Przeczytaj także: Alarmy smogowe w Krzeszowicach
Dokumentacja Pawła Chodkiewicza pokazuje szeroki problem zatruwania rzek, do którego przyczyniają się nie tylko oczyszczalnie, niewydolne systemy i przemysł, ale również sami mieszkańcy, wrzucający do wody worki ze śmieciami.
Przelewy burzowe, które podczas deszczu odprowadzają nadmiar wody deszczowej zmieszanej ze ściekami do rzek, powodują wypływanie zanieczyszczeń, takich jak chusteczki nawilżane, podpaski, worki, resztki jedzenia, prezerwatywy oraz chemia gospodarcza, leki i hormony.
Paweł Chodkiewicz wyjaśnia, że nawet niewielkie opady deszczu wystarczą do tego, żeby w rzece pojawiły się zanieczyszczenia ściekowe i śmieci. Problemem jest kanalizacja ogólnospławna, gdzie woda deszczowa spływa do tych samych rur, w których płyną ścieki, przeciążając oczyszczalnie i przelewy burzowe.
Aktywista dodaje, że włączanie przelewów burzowych nie jest działaniem przeciwpowodziowym. Prawdziwym działaniem przeciwpowodziowym powinno być dobre zarządzanie wodą opadową, a nie zatruwanie rzek.
Problemem są również niewydolne oczyszczalnie ścieków. Buduje się coraz więcej domów i bloków, a oczyszczalnie nie są rozbudowywane w wystarczającym stopniu. Kiedy oczyszczalnia nie jest w stanie przerobić takiej ilości ścieków, decyduje się na awaryjny zrzut nieoczyszczonych ścieków do rzeki.
Przeczytaj także: Uzdrowiska Iwonicz-Zdrój i Krzeszowice
Kontrola i Odpowiedź Służb
Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska (WIOŚ) przeprowadził kontrolę w oczyszczalni w Krzeszowicach w okresie 14 listopada 2023 - 5 grudnia 2023, która nie wykazała nieprawidłowości. Rzeczniczka WIOŚ, Magdalena Gala, przyznaje, że sprawa zanieczyszczania Krzeszówki i Rudawy jest znana służbom. Wizja lokalna wykazała stagnowanie ścieków poniżej przelewu burzowego ze względu na utrudniony odpływ z kanału do Krzeszówki.
Wodociągi Miasta Krakowa zapewniają, że technologie stosowane w zakładach uzdatniania wody (promieniowanie UV, elektrolitycznie generowany podchloryn sodu, dwutlenek chloru) zapewniają najwyższą jakość dostarczanej wody. Dodatkową barierą jest wstępne utlenianie wody oraz filtracja powolna i dezynfekcja elektrolitycznie generowanym podchlorynem sodu w Zakładzie Uzdatniania Wody Bielany.
Woda jest monitorowana na wszystkich etapach uzdatniania, począwszy od stref ochronnych rzek, poprzez stacje wczesnego ostrzegania, ciągi technologiczne zakładów uzdatniania, aż po badania wody pitnej dostarczanej do sieci wodociągowej miasta oraz wody z punktów kontrolnych na sieci.
Taki system pozwala na zatrzymanie poboru wody z danego ujęcia, jeśli zanieczyszczenie będzie zbyt duże. Dr inż. Łukasz Weber, specjalista ds. inżynierii środowiska, uważa, że zagrożenie dla jakości wody produkowanej dla Krakowa w Rudawie wydaje się niewielkie, jeśli zostaną wdrożone wszystkie procedury.
Konieczność Działań Naprawczych
Profesor Mariusz Czop z AGH komentuje, że samo oczyszczanie wody nie rozwiązuje problemu ogromnego zanieczyszczenia rzek. Najlepiej by było, żeby woda była pierwotnie czysta. Nasze wodociągi działają na zasadzie »możesz nawet napluć do wody, nie szkodzi, bo my i tak to oczyścimy«. To chyba nie powinno tak wyglądać.
Przeczytaj także: Krzeszowice: przydomowe oczyszczalnie ścieków
Chodzi o to, żeby rzeki, z których ta woda jest pobierana, przestały być trute. Żeby ścieki, ze śmieciami, lekami i chemią, nie płynęły do rzek i ujęć wody pitnej, trzeba poradzić sobie z masowymi zrzutami ścieków i przeciążeniami oczyszczalni.
Paweł Chodkiewicz proponuje rozwiązania: prawidłowe zarządzanie wodą opadową, rozbudowa oczyszczalni oraz rozbudowa systemów podziemnej retencji. Profesor Mariusz Czop dodaje, że szwankuje również system kontroli, gdzie zakłady się samokontrolują. Potrzebny jest monitoring przy każdym miejscu zrzutu.
Gmina Krzeszowice zwróciła się do Wód Polskich o zgodę na postawienie specjalnego chwytaka na śmieci, aby zapobiec wpadaniu stałych odpadów do rzek. Dyrektor Wód Polskich w Krakowie, Wojciech Kozak, zapowiedział, że grupa wsparcia technicznego uda się na miejsce i wyczyści je.
Przydomowe Oczyszczalnie Ścieków w Krzeszowicach i Okolicy
Warto również wspomnieć o alternatywnych rozwiązaniach, takich jak przydomowe oczyszczalnie ścieków. Firmy zakładające przydomowe oczyszczalnie ścieków w Krzeszowicach i okolicznych miejscowościach zapewniają wsparcie na każdym etapie realizacji inwestycji. Oferują doradztwo techniczne, pomoc w wyborze najlepszego wariantu, przygotowanie niezbędnych projektów instalacji i montaż oczyszczalni.
Dysponują odpowiednim sprzętem i jakościowymi rozwiązaniami, które sprawdzają się w różnych warunkach, a także wieloletnim doświadczeniem i wykwalifikowanym personelem. Dzięki temu współpraca przebiega szybko, a jej efektem jest sprawnie funkcjonująca przydomowa oczyszczalnia ścieków.
Nowelizacja Przepisów Dotyczących Nieczystości Ciekłych
Zmiany w przepisach zostały wprowadzone ustawą z dnia 7 lipca 2022 r. i dotyczą trzech ustaw, w tym ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Ustawa ta określa między innymi obowiązki właścicieli nieruchomości w zakresie pozbywania się z terenu nieruchomości nieczystości ciekłych.
W sytuacji, gdy nie istnieje techniczna możliwość podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacji sanitarnej, nieczystości ciekłe mogą być odprowadzane wyłącznie do szczelnych zbiorników bezodpływowych lub przydomowych oczyszczalni ścieków, przy spełnieniu wymagań określonych w przepisach odrębnych.
Na skutek nowelizacji przepisów zmieniono definicję nieczystości ciekłych, do których zaliczają się teraz również osady gromadzone w przydomowych oczyszczalniach ścieków. Zmiana ta oznacza, że zarówno właściciele zbiorników bezodpływowych, jak i przydomowych oczyszczalni ścieków powinni zawrzeć umowę z podmiotem posiadającym zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych lub osadników w instalacjach przydomowych oczyszczalni ścieków i transportu nieczystości ciekłych.
Częstotliwość opróżniania zbiorników bezodpływowych i osadników w instalacjach przydomowych oczyszczalni ścieków na terenie gminy jest określona w Regulaminie utrzymania czystości i porządku, przyjętym uchwałą. Powinna uwzględniać ilość zużywanej wody na cele bytowe oraz pojemność zbiornika bezodpływowego, przy czym nie powinna odbywać się rzadziej niż raz na 3 miesiące w przypadku zbiorników bezodpływowych oraz nie rzadziej niż jeden raz w roku z przydomowych oczyszczalni ścieków.
Nowelizacja ustawy wprowadziła też nowe przepisy dotyczące kontroli przestrzegania przepisów związanych z właściwym postępowaniem z nieczystościami ciekłymi. Burmistrz kontroluje:
- posiadanie umów na opróżnianie zbiorników bezodpływowych lub osadników w instalacjach przydomowych oczyszczalni ścieków,
- zgodność postanowień umów z wymaganiami określonymi w Regulaminie utrzymania czystości i porządku na terenie gminy,
- dowody uiszczania opłat za opróżnianie zbiorników bezodpływowych lub osadników w instalacjach przydomowych oczyszczalni ścieków.
Burmistrz został zobowiązany prowadzić kontrolę co najmniej raz na dwa lata zgodnie z planem kontroli. Oznacza to, że właściciele nieruchomości, którzy są zobowiązani do odprowadzania nieczystości ciekłych do zbiornika bezodpływowego lub przydomowej oczyszczalni ścieków, powinni spodziewać się kontroli w zakresie postępowania z nieczystościami ciekłymi.
Ponadto, burmistrz gminy został zobowiązany od 2023 r. do składania corocznych sprawozdań do wojewódzkiego inspektoratu ochrony środowiska i dyrektorowi regionalnego zarządu gospodarki wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. W sprawozdaniu będą przekazywane dane m.in. o:
- liczbie zbiorników bezodpływowych i przydomowych oczyszczalni ścieków na terenie gminy;
- liczbie właścicieli nieruchomości, od których odebrano nieczystości ciekłe, oraz liczbie osób zameldowanych pod adresem nieruchomości, na której znajduje się dany zbiornik bezodpływowy lub dana przydomowa oczyszczalnia ścieków;
- liczbie zawartych umów dotyczących wywozu nieczystości ciekłych w okresie sprawozdawczym, a także przed okresem sprawozdawczym, jeżeli obejmują działania realizowane w okresie sprawozdawczym;
- liczbie zbiorników bezodpływowych lub przydomowych oczyszczalni ścieków, których opróżnianie zorganizowała gmina;
- ilości wody pobranej przez użytkowników niepodłączonych do sieci kanalizacyjnej;
- liczbie przeprowadzonych kontroli dokumentów oraz wynikach tych kontroli.
Obowiązkiem gminy jest także prowadzenie ewidencji zbiorników bezodpływowych i przydomowych oczyszczalni ścieków, zgodnie z ustawą o utrzymaniu czystości i porządku, w celu kontroli częstotliwości ich opróżniania. Ewidencja prowadzona jest na podstawie informacji przekazywanych przez przedsiębiorców odbierających nieczystości ciekłe, którzy są zobowiązani do składania kwartalnych sprawozdań.
Rozbudowa Sieci Kanalizacyjnej w Gminie Krzeszowice
Ścieki w aglomeracji Krzeszowice oczyszczane są w Centralnej Oczyszczalni Ścieków. Istniejący do 2014r. system kanalizacji obejmował miejscowości Krzeszowice, Tenczynek, część Woli Filipowskiej i Nawojowej Góry. W 2014r. zakończono trwającą od 2010 roku rozbudowę sieci kanalizacyjnej.
W ramach inwestycji wykonano łącznie 181,6 km sieci w miejscowościach: Ostrężnica, Nowa Góra, Czerna, Miękinia, Filipowice, Wola Filipowska, Nawojowa Góra oraz w Krzeszowicach na osiedlu Żbik i Czatkowice. W systemie pracuje 50 przepompowni ścieków. Długość kanalizacji systemu oczyszczalni „Zalas Zachód” wynosi 8,7 km. Ze względu na korzystne ukształtowanie terenu ścieki do oczyszczalni dopływają grawitacyjnie. Długość kanalizacji systemu oczyszczalni „Zalas Wschód” wynosi 5,8 km. Długość kanalizacji w miejscowości Rudno wynosi 14,7 km.
W ramach aglomeracji Jerzmanowice-Przeginia w 2014r. zakończono budowę sieci kanalizacyjnej w miejscowości Paczółtowice o łącznej długości 12,7 km. Ścieki odprowadzane są do oczyszczalni położonej na terenie miejscowości Żary i eksploatowanej przez Zakład Wodociągi Gminne w Jerzmanowicach.
tags: #krzeszowice #oczyszczalnia #wody #informacje
