Woda Mineralna: Skład, Właściwości i Rodzaje
- Szczegóły
Na sklepowych półkach możemy spotkać różne rodzaje wód do picia. Dla większości z nas woda w butelce to po prostu woda mineralna. A to błąd! Większość wód dostępnych na rynku to wody czyste i zdatne do picia, ale z wodą mineralną nie mają nic wspólnego.
Polak wypija przeciętnie ponad 116 litrów wody butelkowej rocznie. Z badań przeprowadzonych wynika, że Polacy preferują wody naturalne, zwłaszcza te, które pochodzą z polskich gór i miejscowości uzdrowiskowych. Stały się symbolem zdrowego stylu życia. Są też synonimem „krystalicznie czystych” wód, „pochodzących z głębi ziemi”.
Przeprowadzone ostatnio badania wykazały, że słabo rozróżniamy poszczególne wody. Te dostępne na rynku dzielimy najczęściej tylko na wody gazowane i niegazowane. Każdą wodę mineralną ze sklepowej półki uważamy za mineralną, co nie jest prawdą. Na dodatek ponad 57 procent Polaków sądzi, że najzdrowsza jest woda zmineralizowana, a przecież to zależy dla kogo. Właściwości prozdrowotne wody zależą od jej składu i pochodzenia, jak też sposobu pozyskiwania.
Rodzaje Wód Dostępnych w Polsce
W Polsce, zgodnie z rozporządzeniem ministra zdrowia, produkuje się obecnie cztery rodzaje wód: wody naturalne źródlane, naturalne mineralne, stołowe i lecznicze. Każdy z tych rodzajów wody ma specyficzne cechy, które powinny być oznaczone na etykiecie. Co więc musimy wiedzieć, kupując wodę?
Na każdej butelce mają być:
Przeczytaj także: Największa inwestycja w Kętach
- dane o ujęciu (nazwa, lokalizacja),
- o zakładzie rozlewniczym (nazwa, adres),
- etykieta musi zawierać nazwę rodzajową wody (naturalna woda mineralna, naturalna woda źródlana lub woda stołowa),
- nazwę handlową (np. Muszynianka, Cisowianka, Kropla Beskidu)
- charakterystykę składu mineralnego (sumę i zawartość rozpuszczonych w niej składników mineralnych, zawartość jonów: sodu, potasu, wapnia, magnezu, chlorku, siarczanów oraz wodorowęglanów).
Niedopuszczalne są informacje, znaki, obrazki sugerujące, że woda ma jakieś szczególne właściwości lecznicze lub fizjologiczne, niepotwierdzone w jej badaniach i klasyfikacji rodzajowej. Wody lecznicze zawierają bowiem składniki o specyficznej aktywności biologicznej i powinny być pite wyłącznie w dawkach zaleconych przez lekarza.
Według najnowszych przepisów, woda mineralna to „woda podziemna wydobywana jednym lub kilkoma otworami naturalnymi lub wierconymi, różniąca się od wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi czystością pod względem chemicznym, jak też mikrobiologicznym oraz charakterystycznym stabilnym składem mineralnym, a w określonych przypadkach także właściwościami mającymi znaczenie fizjologiczne, powodującymi korzystne oddziaływanie na zdrowie ludzi”. W dodatku woda mineralna musi zawierać określoną ilość soli mineralnych (np. wysokozmineralizowana zawiera więcej niż 1500 mg soli mineralnych na litr, natomiast niskozmineralizowana - tylko 500 mg na litr).
Raz w roku GIS publikuje wykaz wód uznanych jako naturalne wody mineralne. Na najnowszej liście znalazło się 145 wód.
Klasyfikacja Wód Mineralnych w Świetle Przepisów Prawnych
Podanie jednoznacznej definicji poszczególnych wód jest dość skomplikowane ze względu na częste zmiany przepisów regulujących sposób klasyfikacji tych wód. Największy wpływ na nazewnictwo, do dziś powszechnie stosowane, miała norma branżowa z 9 lipca 1990 r., zgodnie z którą wszystkie wody o mineralizacji ogólnej powyżej 200 mg/l nazywano naturalnymi wodami mineralnymi. Funkcjonowała ona do lipca 1997 r., kiedy wprowadzono odpowiednie rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej.
W świetle obowiązującego rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie naturalnych wód mineralnych, naturalnych wód źródlanych i wód stołowych z dnia 29 kwietnia 2004 r. oraz korygującego go rozporządzenia Ministra Zdrowia zmieniającego rozporządzenie w sprawie naturalnych wód mineralnych, naturalnych wód źródlanych i wód stołowych z dnia 17 grudnia 2004 r., wyróżniamy: naturalne wody mineralne, naturalne wody źródlane i wody stołowe.
Przeczytaj także: Ozonowanie i odgrzybianie Kęty – poradnik
Naturalne Wody Mineralne
Są wodami pochodzącymi z udokumentowanych zasobów wody podziemnej, wydobywanymi jednym lub kilkoma otworami naturalnymi lub wierconymi, pierwotnie czystymi pod względem chemicznym i mikrobiologicznym, charakteryzującymi się stabilnym składem mineralnym oraz właściwościami mającymi znaczenie fizjologiczne, powodującymi korzystne oddziaływanie na zdrowie ludzi, określonymi według odpowiednich wymagań i kryteriów.
Przy ujęciu i po zabutelkowaniu muszą one zawierać co najmniej 1000 mg/l rozpuszczonych składników mineralnych lub co najmniej 250 mg/l wolnego dwutlenku węgla naturalnego pochodzenia lub oznaczona w nich zawartość: wapnia, magnezu, sodu, żelaza, chlorków, siarczanów, wodorowęglanów, fluorków lub jodków jest wyższa od dopuszczalnej dla wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi i powinna zapewniać korzystne oddziaływanie wody na organizm człowieka.
Naturalne Wody Źródlane
Są to wody pochodzące z udokumentowanych zasobów podziemnych, wydobywane jednym lub kilkoma otworami naturalnymi lub wierconymi, pierwotnie czyste pod względem chemicznym i mikrobiologicznym, nieróżniące się właściwościami i składem mineralnym od wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, określonymi w przepisach o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę.
Wody Stołowe
Wody te otrzymywane są po dodaniu do wody źródlanej, naturalnej wody mineralnej lub soli mineralnych, zawierających jeden lub więcej składników mających znaczenie fizjologiczne, jak: sód, magnez, wapń, chlorki, siarczany, wodorowęglany.
Cytowane wcześniej rozporządzenia nie obejmują wód leczniczych w opakowaniach jednostkowych, które podlegają innym przepisom prawnym. Szczegółowe kryteria dla wód leczniczych oraz wykaz miejscowości, w których znajdują się złoża tych wód zawiera rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie złóż wód podziemnych zaliczonych do solanek, wód leczniczych i termalnych oraz złóż innych kopalin leczniczych, a także zaliczenia kopalin pospolitych z określonych złóż lub jednostek geologicznych do kopalin podstawowych z dnia 14 lutego 2006 r.
Przeczytaj także: Nawilżacze powietrza: Poradnik
Wody Lecznicze
Wody lecznicze - to pierwotnie czyste, nieuzdatnione wody podziemne z jednego złoża, których skład chemiczny oraz właściwości fizyczne warunkują określone działanie lecznicze, potwierdzone wynikami badań farmakologicznych i klinicznych. Powinny one zawierać w litrze nie mniej niż 1000 mg rozpuszczonych składników mineralnych oraz co najmniej jeden swoisty składnik leczniczy w stężeniu warunkującym działanie lecznicze wody. Uznanie wody za leczniczą następuje na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów na wniosek Ministra Zdrowia i Ministra Środowiska.
Kategorie Wód Mineralnych w Wyobrażeniach Konsumentów - Wyniki Badań Jakościowych
Badane osoby poproszono o zdefiniowanie poszczególnych kategorii wód poprzez dokończenie zdań oraz o podanie przykładów marek wód wchodzących w skład każdej definiowanej grupy. Badanie było przeprowadzone pod nadzorem autorki, bez możliwości korzystania przez uczestników z dodatkowych źródeł informacji. Badania przeprowadzono z 45 studentami studiów zaocznych.
W pierwszej kolejności uczestnicy badania mieli za zadanie dokończyć zdanie: "Naturalna woda mineralna to………". W większości przypadków uzyskano rozbudowane definicje, które na etapie analizy podzielono na fragmenty i przyporządkowano do określonych kategorii, będących odzwierciedleniem postrzeganych przez badane osoby cech naturalnych wód mineralnych.
Najczęściej podawane było kolejno takie wody, jak: Nałęczowianka, Żywiec Zdrój, Muszynianka, Bonaqa, Kryniczanka, Cisowianka, Aqua Minerale, Vita, Multivita, Piwniczanka, Arctic. Biorąc pod uwagę częstość odpowiedzi oraz ich poprawność, niespełna 2/3 podanych marek wód, to naturalne wody mineralne.
Następnie w analogiczny sposób, jak w przypadku naturalnych wód mineralnych, poproszono uczestników testu o zdefiniowanie naturalnych wód źródlanych oraz podanie przykładowych marek tych wód.
Analizując dane, można stwierdzić, że na stworzone definicje największy wpływ miało słowo "mineralna", gdyż najwięcej fragmentów wypowiedzi odnosi się do zawartości składników mineralnych. Cecha ta została najsilniej zaakcentowana zarówno przez kobiety, jak i przez mężczyzn. Ponadto kobiety zwracały większą uwagę na takie cechy, jak: właściwości i funkcje. Z kolei mężczyźni często nawiązywali do pochodzenia oraz zawartości dwutlenku węgla.
W następnej kolejności badane osoby, zostały poproszone o podanie przykładów marek naturalnych wód źródlanych. Wśród przykładów naturalnych wód źródlanych najczęściej wymieniano: Kroplę Beskidu, Nałęczowiankę, Żywiec Zdrój, Kryniczankę, Piwniczankę, Muszyniankę, Multivitę.
Okazało się, że termin "woda stołowa" jest zupełnie niezrozumiały dla konsumentów. Aż 1/3 uczestników nie udzieliła żadnej odpowiedzi. Braki odpowiedzi dotyczyły głównie kobiet. Większość pozostałych osób obojga płci utożsamia tę wodę z wodą z kranu zdatną do picia bezpośrednio lub po przegotowaniu bądź przefiltrowaniu.
Ostatnią definiowaną kategorią wód w opakowaniach jednostkowych, były wody lecznicze. Większość osób zasugerowała się nazwą, pisząc, że wody lecznicze, są to wody o działaniu leczniczym. W stworzonych definicjach często podkreślano wysoką mineralizację tych wód, a także ich uzdrowiskowe pochodzenie (najczęściej jako przykład podawano Krynicę). Jako przykłady wód mineralnych najczęściej wymieniano wody: Jan i Zuber.
Aqua Polonia - przykład naturalnej wody mineralnej
Naturalna woda mineralna Aqua Polonia zawiera 111,22 mg/l jonów wapnia - pierwiastka, który stanowi podstawowy składnik mineralny kości i zębów, uczestniczy w procesach krzepnięcia krwi, ponadto jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania nerwów, właściwego kurczenia się mięśni, zapobiega osteoporozie, otyłości oraz nadciśnieniu tętniczemu. Woda ta zawiera 7,6 mg/l jonów sodu, dzięki czemu jest odpowiednia dla diety ubogiej w sód i działa korzystnie przy nadciśnieniu tętniczym. Aqua Polonia ma orzeźwiający smak i skutecznie gasi pragnienie. Doskonałe i naturalne właściwości wód wydobywanych bezpośrednio ze źródeł, zapewniają naszej wodzie absolutną czystość, niepowtarzalny smak i aromat. Ogólna zawartość rozpuszczonych składników mineralnych: 514,55 mg/l. Woda alkaiczna: ph 8.
Podsumowanie
Dla większości konsumentów pojęcie "woda mineralna" jest synonimem wszystkich wód w opakowaniach jednostkowych łącznie z wodami leczniczymi. Jest to efekt funkcjonowania w latach 1990-1997 normy branżowej, zgodnie z którą wszystkie wody określano mianem "naturalnych wód mineralnych".
Badane osoby tworząc własne definicje wód sugerowały się głównie nazwami danej kategorii, choć w ujęciu sumarycznym pojawiło się wiele elementów znajdujących się w definicjach zawartych w obowiązujących przepisach.
tags: #kety #woda #mineralna #skład #właściwości
