Przydomowe Oczyszczalnie Ścieków w Gminie Wieliczka: Warunki Techniczne i Prawne

Szczegóły: Opublikowano: 21. March 2026

Budowa przydomowych oczyszczalni ścieków jest regulowana przez szereg przepisów ustawowych. Oczyszczalnię na podstawie samego zgłoszenia można wybudować, jeżeli jest ona związana z istnieniem budynku mieszkalnego na nieruchomości.

Procedura Zgłoszenia Budowy Przydomowej Oczyszczalni Ścieków

Budowa oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,50 m³ na dobę wymaga zgłoszenia (art. 29 ust. 1 pkt 5 prawa budowlanego, dalej: P.b). Inwestorem takich robót może być każdy, kto wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, na zasadach przewidzianych w P.b.

Organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może w drodze decyzji wnieść sprzeciw (art. 30 ust. 6 P.b.). Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w tym terminie (art. 30 ust. 5 P.b.).

Ustawodawca w wyniku nowelizacji usunął z P.b. zwrot „przydomowa” (oczyszczalnia ścieków), niemniej na gruncie pozostałych regulacji ustawowych przymiotnik „przydomowa” w dalszym ciągu funkcjonuje.

Na gruncie poprzedniego stanu prawnego, sądy administracyjne podkreślały, że oczyszczalnię na podstawie samego zgłoszenia można wybudować, jeżeli jest ona związana z istnieniem budynku mieszkalnego na nieruchomości. W przypadku braku dla danego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, brak jest jakiejkolwiek możliwości ustalenia, czy inwestor, który zamierza na podstawie zgłoszenia zrealizować oczyszczalnię, będzie mógł wybudować na nieruchomości dom mieszkalny.

Przeczytaj także: Inwestycje w Infrastrukturę Gminy Poraj

Jeżeli nie uzyska on pozwolenia w tym zakresie, oczyszczalnia nie będzie miała charakteru oczyszczalni przydomowej, nie będzie zatem spełniała warunku art. 29 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. W przypadku jej uprzedniej realizacji, nie jest zatem możliwa ocena spełnienia przesłanki jaką jest przydomowy charakter oczyszczalni” (wyrok WSA w Gdańsku z dn. 29 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Gd 157/10).

Wymagane Dokumenty do Zgłoszenia Budowy Oczyszczalni:

Mapka sytuacyjno-wysokościowa w skali 1:500 lub 1:1000 z naniesionym schematem oczyszczalni.
Dokumentacja techniczno-ruchowa biologicznej oczyszczalni.
Wypełniony formularz zgłoszenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków.
Oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Warunki Techniczne Usytuowania Oczyszczalni

Istotne jest również prawidłowe usytuowanie oczyszczalni na działce, które określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

W przypadku budynków jednorodzinnych należy zachować odległość minimum 5 m od okien i drzwi budynku.
Minimalna odległość od infrastruktury technicznej:
- 1,5 m od wodociągu,
- 1,0 m od kabli telefonicznych,
- 0,8 m od kabli elektrycznych,
- 1,5 m od rur z gazem.
Minimum 15 m od korpusu oczyszczalni.
Minimum 30 metrów od miejsca odprowadzenia oczyszczonych ścieków (np. drenażu) od studni.

Obowiązki Właścicieli Nieruchomości

Ponadto właściciele mają obowiązek przyłączyć nieruchomość do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażyć nieruchomość w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych.

Przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych (art. 5 ust 1 pkt 2 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach).

Pozwolenie Wodnoprawne

Oprócz obowiązków typowo budowlanych istnieją także te z prawa wodnego (dalej: P.w.). Przede wszystkim chodzi o konieczności uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Zgodnie z art. 389 pkt 6 P.w., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pozwolenie wodnoprawne jest wymagane na wykonanie urządzeń wodnych.

Przeczytaj także: Gmina Proszowice wspiera ekologię

W praktyce organy administracji architektoniczno - budowlanej często wnoszą sprzeciw wobec zgłaszanego zamiaru budowy przydomowych oczyszczalni ścieków ze względu na sprzeczność inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dopuszczającego jedynie gromadzenie ścieków w zbiornikach bezodpływowych, lecz jak wynika z orzecznictwa sądów administracyjnych, takie zapisy w aktach prawa miejscowego są jednak niedopuszczalne.

Dofinansowanie Przydomowych Oczyszczalni Ścieków

W zakresie dofinansowania przydomowych oczyszczalni ścieków zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2021 r. poz. 1973, z późn. zm.).

Z punktu widzenia samorządów istotne będą zmiany przepisów ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, w której został rozszerzony zakres inwestycji gmin w przypadku otrzymania wsparcia finansowego z budżetu państwa. Zmiany wprowadzone ustawą z 24 lutego 2022 r. o zmianie ustawy o Agencji restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz niektórych innych ustaw, polegały na dodaniu art. 70h w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, zgodnie z którym obowiązek przeznaczenia przez gminę w latach 2021-2024, na finansowanie inwestycji, o których mowa w art. 70f ust. 1 (wsparcie finansowe inwestycji w zakresie kanalizacji), wydatków nie mniejszych niż równowartość kwoty otrzymanej na podstawie tego przepisu jest spełniony także w przypadku, gdy gmina w tym okresie poniosła wydatki na inwestycje w zakresie usuwania i oczyszczania ścieków lub na dofinansowanie budowy przydomowych oczyszczalni ścieków.

Nowelizacja Prawa Wodnego

Nie może również ujść uwadze, że aktualnie trwają prace nad nowelizacją P.w. (Rada Ministrów przyjęła projekt), która ma uprościć procedurę budowy oczyszczalni ścieków, a także doprecyzowane zostaną dotychczasowe obowiązki gmin, także w zakresie ewidencjonowania i sprawozdawczości dotyczącej gospodarowania nieczystościami ciekłymi, w tym z instalacji przydomowych oczyszczalni ścieków i określone zostaną zasady dotyczące postępowania z nieczystościami ciekłymi z instalacji przydomowych oczyszczalni ścieków na terenie gminy.

FAQ: Najczęściej Zadawane Pytania

Czy potrzebne jest zgłoszenie budowy przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków?
Tak, zgodnie z przepisami, budowa przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,5 m³/dobę wymaga zgłoszenia budowlanego w Starostwie Powiatowym. Nie jest jednak wymagane pozwolenie na budowę.

Przeczytaj także: Świerklany: jak uzyskać dofinansowanie na oczyszczalnię?
Jakie dokumenty są wymagane do zgłoszenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków?
Do zgłoszenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków potrzebne będą dokumenty takie jak: mapka sytuacyjno-wysokościowa, dokumentacja techniczno-ruchowa oczyszczalni, formularz zgłoszenia budowy oraz oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Jak sprawdzić, czy na mojej działce można zainstalować biologiczną oczyszczalnię ścieków?
Przed montażem należy sprawdzić, czy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie ogranicza budowy biologicznej oczyszczalni ścieków. Informacje te można uzyskać w Wydziale Architektury Starostwa Powiatowego.
Czy każda działka nadaje się do montażu przydomowej oczyszczalni ścieków?
Nie każda działka nadaje się do montażu ekologicznej oczyszczalni ścieków. Kluczowe są wyniki badań geotechnicznych, które określają warunki gruntowo-wodne. Jeśli grunt jest słabo przepuszczalny, może być konieczny wybór bardziej zaawansowanego systemu, jak np. oczyszczalnia biologiczna VH6 PREMIUM.
Jakie odległości należy zachować podczas montażu przydomowej oczyszczalni ścieków?
Podczas instalacji oczyszczalni ścieków należy zachować odpowiednie odległości od granicy działki (2 metry), studni (minimum 15 metrów) oraz od systemu rozsączającego ścieki (minimum 30 metrów od studni).
Czy potrzebne jest pozwolenie wodnoprawne na instalację biologicznej oczyszczalni ścieków?
Pozwolenie wodnoprawne jest wymagane, jeśli planujesz odprowadzać oczyszczone ścieki do gruntu lub wód powierzchniowych poza terenem działki, np. do rowu melioracyjnego. W przypadku standardowych oczyszczalni przydomowych z wydajnością do 5 m³/dobę często wystarczy zgłoszenie wodnoprawne.
Czy w każdym przypadku konieczne są badania geotechniczne przed montażem oczyszczalni ścieków?
Badania geotechniczne mogą być wymagane przez urząd w przypadku podejrzeń o wysokim poziomie wód gruntowych lub słabej przepuszczalności gruntu. Wyniki takich badań mogą wpłynąć na wybór systemu oczyszczania, np. wskazując na konieczność zastosowania biologicznej oczyszczalni ścieków.
Co się dzieje, jeśli gmina nie ma planu zagospodarowania przestrzennego?
Jeśli gmina nie posiada planu zagospodarowania przestrzennego, należy wystąpić o warunki zabudowy, które wydaje wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Proces ten może trwać nawet do dwóch miesięcy.
Czy oczyszczalnia ścieków może być zamontowana na działce rekreacyjnej?
Tak, przydomowe oczyszczalnie ścieków mogą być zamontowane na działkach rekreacyjnych, pod warunkiem spełnienia wymogów prawnych i technicznych dotyczących instalacji biologicznych oczyszczalni ścieków oraz zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Finansowanie Budowy Oczyszczalni

Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Krakowie oferuje:

Pożyczki do 100% kosztów kwalifikowanych netto.
Oprocentowanie preferencyjne oraz możliwość umorzenia pożyczonego kapitału.

Przedmiotem kredytowania mogą być przedsięwzięcia polegające na budowie biologicznych oczyszczalni ścieków o łącznej przepustowości powyżej 10m³/d, w przypadku gdy brak jest możliwości podłączenia budynku do sieci kanalizacyjnej przez okres 5 (pięciu) lat od dnia aplikowania o kredyt, w wyniku których uzyskany zostanie efekt ekologiczny określony poprawą parametrów oczyszczanych ścieków.

tags: #gmina #wieliczka #przydomowa #oczyszczalnia #ścieków #warunki